Inleiding
Sinds 2023 zijn Verenigingen van Eigenaars (VvE's) in Nederland in de gelegenheid om zonnepanelen aan te schaffen met 0% btw, wat een aanzienlijke verandering betekent ten opzichte van de situatie voor 2023. Dit betekent dat VvE's geen btw meer hoeven te betalen op de aankoop van duurzame energieopwekking zoals zonnepanelen. Daarnaast zijn VvE's in de meeste gevallen vrijgesteld van btw-plicht, wat een aantal gevolgen heeft voor administratie, belastingaangiften en de mogelijkheid tot terugbetaling van btw.
Ook zijn er subsidies beschikbaar voor VvE’s die verduurzamingsmaatregelen uitvoeren, zoals isolatieverbeteringen of het aanleggen van energiezuinige ventilatiesystemen. Deze subsidies kunnen aangemoedigen om duurzame investeringen te doen, terwijl het btw-beleid voor VvE’s het financiële kader verder vereenvoudigt.
Dit artikel biedt een overzicht van de huidige situatie rondom btw-vrijstellingen voor VvE’s, de administratieve consequenties, subsidies voor verduurzamingsmaatregelen en de rol van het MJOP (Meerjaren Onderhoudsplan) in deze context.
Btw-vrijstelling voor zonnepanelen sinds 2023
De btw-vrijstelling voor zonnepanelen is een belangrijk beleidsinstrument om duurzame energieopwekking in appartementsgebouwen te stimuleren. Voor 2023 konden VvE’s de btw op de aankoop van zonnepanelen terugvragen via de Kleineondernemersregeling (KOR). Dit was echter een administratief complexe procedure, waarbij het terugbetalingbedrag afhing van de verhouding tussen opgewekte en teruggeleverde energie.
Sinds 2023 geldt een eenvoudiger model: VvE’s hoeven geen btw meer te betalen op zonnepanelen, en daarmee is ook de terugbetaling via de KOR niet langer nodig. Deze wijziging heeft voor appartementseigenaren en VvE-beheerders geleid tot een aanzienlijke kostenbesparing en minder administratieve rompslomp.
De btw-vrijstelling is niet alleen van toepassing op woningen en bijgebouwen, maar ook op appartementen in appartementsgebouwen. Hierdoor is het voor VvE’s eenvoudiger om duurzame opwekking in te zetten binnen hun eigen complex.
Administratie en btw-vrijstelling: wat betekent het voor VvE’s?
VvE’s zijn in de meeste gevallen niet btw-plichtig, wat betekent dat zij geen btw hoeven in rekening te brengen op hun uitgaven. Dit heeft een aantal belangrijke administratieve gevolgen:
- Geen btw in rekening brengen op kosten. Bijvoorbeeld servicekosten of onderhoudskosten zijn niet belast met btw, omdat de VvE zelf geen btw-plichtige is.
- Geen btw terugvragen. Aangezien de VvE geen btw betaalt, is het ook niet mogelijk om btw terug te vragen via de Belastingdienst. Dit geldt ook voor zakelijke eigenaars die in een appartement wonen: zij kunnen de btw op servicekosten niet terugvragen, omdat die niet is afgedragen door de VvE.
Een belangrijk administratief instrument in deze context is het Meerjaren Onderhoudsplan (MJOP). Dit plan bevat een overzicht van alle benodigde onderhouds- en investeringsmaatregelen gedurende een periode van meerdere jaren. Omdat het MJOP meestal wordt opgesteld met bedragen inclusief btw, is het belangrijk om dit bij het opstellen van het MJOP te verifiëren. Als het MJOP niet accuraat is opgesteld, kan dit leiden tot verkeerde budgettering en onnodige kosten.
Subsidies voor verduurzamingsmaatregelen
Bijna alle VvE’s zijn nu in de gelegenheid om gebruik te maken van subsidies die specifiek zijn bedoeld om verduurzamingsmaatregelen te stimuleren. Deze subsidies zijn onderdeel van de Subsidieregeling Verduurzaming voor Verenigingen van Eigenaars (SVVE).
De subsidie is toegankelijk voor drie soorten maatregelen:
- Energiebesparende isolatiemaatregelen, zoals dak-, gevel- en zoldervloerisolatie.
- Duurzame warmte-opties, zoals het aanleggen van warmtepompen of aansluiten op een warmtenet.
- Een Zeer Energiezuinig Pakket (ZEP), dat een combinatie is van meerdere energiebesparende maatregelen.
Naast deze basismaatregelen kunnen VvE’s ook subsidies aanvragen voor aanvullende maatregelen, zoals het installeren van energiezuinige ventilatiesystemen of het aanleggen van energiedisplays. In sommige gevallen is het mogelijk om subsidies te combineren, bijvoorbeeld in de regio Groningen, waar de subsidie van de SVVE kan worden gecombineerd met maatregel 29 van de SNN-regeling.
Een voorbeeld van aanvullende subsidies is het gebruik van biobased isolatiematerialen, waarvoor extra subsidies beschikbaar zijn per vierkante meter. De subsidies zijn als volgt:
- Dakisolatie: € 5 per m²
- Zoldervloer- of spouwmuurisolatie: € 1,50 per m²
- Gevelisolatie: € 6 per m²
- Vloerisolatie: € 2 per m²
- Bodemisolatie: € 1 per m²
Ook zijn er subsidies voor ventilatiesystemen en dynamisch ingeregeld verwarmingssysteem, zodat de energieverdeling binnen het appartementsgebouw efficiënter wordt gemaakt.
Stimuleringsleningen voor kleine VvE’s
Voor kleine VvE’s zijn er stimuleringsleningen beschikbaar, die bedoeld zijn om investeringen in duurzaamheid financieel haalbaar te maken. Deze leningen worden uitgegeven door gemeenten en kunnen eventueel worden versterkt met een NHG-borg.
De voorwaarden van deze leningen zijn afhankelijk van de hoogte van de investering:
- Minimum: € 2.500,- incl. btw per appartementsrecht
- Maximum: € 50.000,- incl. btw per appartementsrecht
Het rentepercentage van deze leningen is gekoppeld aan het rentepercentage van de overige stimuleringslening duurzaamheid. In de gemeente Land van Cuijk is het huidige rentepercentage 1,7% bij gebruik van een NHG-borg, en 4,7% zonder NHG-borg. De looptijd van de lening is afhankelijk van de hoogte van de investering:
- € 2.500,- tot € 7.499,-: maximaal 10 jaar
- € 7.500,- tot € 25.000,-: maximaal 15 jaar
Deze leningen zijn bedoeld om VvE’s te ondersteunen bij het uitvoeren van duurzame investeringen, zoals isolatieverbeteringen, het installeren van zonnepanelen of het aanleggen van een centrale verwarmingsinstallatie. Ze maken het mogelijk om kosten over meerdere jaren te spreiden, wat het financiële kader voor VvE’s gunstiger maakt.
Belastingaangiften en spaargeld in het reservefonds
Hoewel VvE’s in de meeste gevallen geen belasting hoeven te betalen over winst of inkomen, is er wel aandacht nodig voor het reservefonds. Ieder VvE-lid heeft een aandeel in het reservefonds, dat wordt gezien als een vorm van eigen vermogen door de Belastingdienst. Dit spaargeld dient daarom in box 3 van de belastingaangifte opgenomen te worden.
Het is belangrijk dat VvE-lidhouders deze aandachtspunt niet over het hoofd zien. Als er twijfel is over het aandeel in het reservefonds, is het verstandig om de VvE-beheerder of het bestuur van de VvE te raadplegen. Zij kunnen een overzicht maken van het aandeel van ieder lid in het reservefonds, wat de belastingaangifte nauwkeuriger maakt.
Daarnaast zijn er geen btw-teruggaafrechten voor VvE’s, omdat deze verenigingen zelf geen btw betalen. Dit betekent dat zakelijke eigenaars die in een appartement wonen, niet in staat zijn om btw terug te vragen op servicekosten of andere uitgaven van de VvE. Wel is het mogelijk om aan het einde van het boekingsjaar te vragen welk deel van de btw in de totale uitgaven is, en of dit afgerekend kan worden.
Gevolgen van btw-verhogingen en veranderingen in het btw-beleid
De btw-verhogingen die zijn doorgevoerd in de afgelopen jaren hebben een impact gehad op de begroting van VvE’s en op de invulling van het reservefonds. Omdat de btw nu op 21% staat, is het belangrijk om dit in de jaarlijkse budgettering mee te nemen. Dit betekent dat zowel de servicekosten als investeringskosten iets hoger uitvallen dan voorheen, wat op zijn beurt invloed heeft op de inkomens en uitgaven van individuele VvE-leden.
In het verleden was de btw-verhoging een belangrijke reden voor het aanpassen van de begroting. In de praktijk is het nu echter duidelijk dat de impact van deze verhoging kleiner is geworden, mede door het feit dat VvE’s sinds 2023 geen btw meer hoeven te betalen op zonnepanelen. Dit heeft het btw-beleid voor VvE’s gunstiger gemaakt, en het vermindert de administratieve druk die vroeger bestond.
De rol van het MJOP in het btw-beleid
Het Meerjaren Onderhoudsplan (MJOP) speelt een centrale rol in het beheer van appartementsgebouwen. Het MJOP bevat een overzicht van alle benodigde onderhouds- en investeringsmaatregelen over een periode van meerdere jaren. Omdat het MJOP vaak wordt opgesteld met bedragen inclusief btw, is het belangrijk om te controleren of deze aanpak accuraat is. Als het MJOP bijvoorbeeld niet accuraat is, kunnen de begrotingen van de VvE en de individuele VvE-leden verkeerd worden uitgezet, wat leidt tot over- of onderschrijdingen in de financiële plannen.
Het MJOP is ook een belangrijk instrument bij het bepalen van de bijdrage van VvE-leden aan onderhouds- en investeringsprojecten. Aangezien VvE-leden verantwoordelijk zijn voor het financiële kader van hun complex, is het belangrijk dat het MJOP duidelijk is en voorzien is van realistische schattingen van kosten en terugverdientijden.
Conclusie
De huidige btw-regeling voor VvE’s biedt een aantal voordelen die het administratieve kader voor verenigingen van eigenaars vereenvoudigen. De 0% btw op zonnepanelen sinds 2023 is een belangrijk beleidsinstrument dat duurzame energieopwekking stimuleert. Ook de vrijstelling van btw-plicht voor VvE’s heeft geleid tot minder administratie en minder complexiteit in de budgettering.
Daarnaast zijn er subsidies beschikbaar via de SVVE-regeling en stimuleringsleningen, die VvE’s ondersteunen bij het uitvoeren van duurzame investeringen. Deze maatregelen zijn een belangrijk onderdeel van het beleid om woningeigendom duurzamer te maken, en ze maken het mogelijk voor VvE’s om groenere keuzes te maken zonder onnodige financiële druk.
Het Meerjaren Onderhoudsplan (MJOP) speelt een centrale rol in de planningsproces van VvE’s, en het is belangrijk om dit document nauwkeurig op te stellen. Aangezien het MJOP vaak wordt gemaakt met bedragen inclusief btw, is het belangrijk om dit te verifiëren om te voorkomen dat de begrotingen van VvE-leden verkeerd worden uitgezet.
In het kader van belastingaangiften is het belangrijk om spaargeld in het reservefonds te vermelden in box 3 van de aangifte. Ook is het belangrijk om rekening te houden met de veranderingen in het btw-beleid, die in de afgelopen jaren geleid hebben tot een gunstiger kader voor VvE’s.