Inleiding
Het VVE-beleid in de gemeente Valkenswaard richt zich op het versterken van de vroegschoolse ontwikkeling van kinderen met een (taal- of spraak)achterstand in de leeftijd van 2 tot 6 jaar. De gemeente heeft hiermee een duurzaam kader gevestigd dat gebaseerd is op wettelijke kaders zoals de Wet Ontwikkelingskansen door Kwaliteit en Educatie (Wet OKE) en de Wet Innovatie Kwaliteit Kinderopvang (IKK). De kern van dit beleid ligt in het stimuleren van taalontwikkeling, rekenvaardigheid, lichamelijke ontwikkeling en sociaal-emotionele vaardigheden. In 2020 werd een doorslaggevende stap gezet met de uitbreiding van het aanbod aan voorschoolse educatie (VVE) tot 16 uur per week voor doelgroeppeuters, gebaseerd op een landelijke richtlijn van het Rijk. Deze uitbreiding werd aangekondigd op basis van een rekensom van 1,5 jaar (2,5 tot 4 jaar) × 40 weken per jaar × 16 uur per week. De gemeente Valkenswaard koos er voor om al vanaf 1 januari 2020 dit uitgebreide aanbod te bekostigen, onafhankelijk van het feitelijke ingangsjaar van 1 augustus 2020. Dit zorgt voor een overgangsperiode waarin ouders van kinderen die vóór die datum al een indicatie hadden, geen verandering in hun situatie ondergaan. Daarnaast is vanaf 1 januari 2022 een verplichte inzet van hbo-geletterde pedagogische beleidsmedewerkers in elke locatie ingevoerd, met een norm van 10 uur per jaar per doelgroeppeuter. De uitvoering van dit beleid gebeurt in samenwerking met de basisscholen, kinderopvangorganisaties, de Jeugdgezondheidszorg (JGZ) en het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG). De gemeente hanteert een gedeelde verantwoordelijkheid: de gemeente is verantwoordelijk voor de voorschoolse periode (peuters tot groep 3), terwijl het basisonderwijs verantwoordelijk is voor de vroegschoolse periode (groep 1 en 2). Deze uitgebreide benadering is ondersteund door een regionale VVE-monitor en vastgelegde werkwijze om managementinformatie te verzamelen.
Wettelijke kaders en uitbreiding van het VVE-aanbod
Het uitgebreide aanbod van voorschoolse educatie (VVE) in de gemeente Valkenswaard is geïnspireerd op een landelijk beleid dat is aangekondigd door het Rijk om de kwaliteit van het VVE-aanbod te verbeteren. De uitbreiding van het aanbod tot 16 uur per week per kind geldt voor alle peuters in de leeftijd van 2,5 tot 4 jaar die voldullen aan de VVE-indicatie. Deze uitbreiding is gebaseerd op een wettelijke richtlijn, waarbij de gemeente verplicht is om het VVE-aanbod uit te breiden tot een totaal van 960 uur per jaar (1,5 jaar × 40 weken × 16 uur). Deze berekening is de juridische basis voor de uitbreiding. De gemeente Valkenswaard heeft besloten om dit uitgebreide aanbod reeds vanaf 1 januari 2020 in te zetten, ondanks dat de officiële ingangsdatum voor deze wetgeving 1 augustus 2020 is. Deze vroeggebruikse strategie dient ter voorkoming van veranderingen in de situatie voor ouders van kinderen die reeds vóór 1 augustus 2020 een indicatie hadden ontvangen. De gemeente erkent dat ouders van kinderen die vóór die datum al deelnamen aan voorschoolse educatie, de keuze hebben om het oude contract te behouden of het nieuwe aanbod van 16 uur per week aan te vragen. Dit creëert een soepele overgangssituatie waarbij ouders niet worden blootgesteld aan plotselinge veranderingen in hun kinderopvangstructuur. De wettelijke beperking dat het VVE-aanbod maximaal 6 uur per dag mag zijn, is nageleefd, wat inhoudt dat de 16 uur per week niet op één dag moeten worden geplaatst, maar over meerdere dagen verdeeld moeten worden. De gemeente heeft daarmee een duurzaam en haalbaar aanbod geïnitieerd dat aansluit bij de eisen van de Wet OKE, die is ingevoerd om de kwaliteit van opvang en educatie voor jonge kinderen te verbeteren. De gemeente is verantwoordelijk voor de uitvoering van dit beleid binnen haar eigen grondgebied, met name binnen de kinderopvang en de peuteropvang voor kinderen die in de leeftijd van 2 tot 4 jaar zijn.
Samenwerking tussen gemeente, opvangorganisaties en overheidsinstanties
Het succes van het VVE-beleid in Valkenswaard is afhankelijk van een sterke samenwerking tussen de gemeente, diverse kinderopvangorganisaties en overheidsinstanties. De gemeente speelt een centrale rol in het coördineren van dit beleid, met een duidelijke verantwoordelijkheid voor de voorschoolse periode (leeftijd 2 tot 4 jaar). Deze samenwerking is gebaseerd op een gezamenlijke visie die is ontwikkeld op basis van input van verschillende partijen, waaronder de basisscholen, de Jeugdgezondheidszorg (JGZ Zuidzorg), het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG), en de kinderopvangorganisaties. Deze samenwerking is essentieel voor de uitvoering van het beleid, omdat het ervoor zorgt dat alle betrokkenen op één lijn zitten wat betreft doelstellingen, doelgroepen en uitvoeringswijze. In 2018 werd al een nieuw beleidsplan VVE vastgesteld voor de periode 2018 tot 2019. In 2020 werd dit aangepast op basis van wetswijzigingen in het kader van de Wet OKE en het bijgestelde Rijksbudget voor onderwijsachterstandenbeleid (OAB), waar VVE onderdeel van uitmaakt. De uitvoering van het beleid is gebaseerd op een gedeelde verantwoordelijkheid: de gemeente is verantwoordelijk voor de uitvoering in de kinderopvang en peuteropvang, terwijl de basisscholen verantwoordelijk zijn voor de vroegschoolse periode (groep 1 en 2). De gemeente heeft in haar beleid vastgelegd dat een gedeelde verantwoordelijkheid bestaat, wat betekent dat er een duidelijke indeling is tussen de verantwoordelijkheden. Deze samenwerking is gecoördineerd via regelmatige overleggen, uitwisseling van informatie en het vastleggen van werkafspraken. De gemeente heeft hiervoor ook een regionale VVE-monitor ontwikkeld om de uitvoering van het beleid te meten en te monitoren. Deze monitor is bedoeld om de voortgang van het beleid te volgen en zorgt voor transparantie en verantwoording. De samenwerking is dus niet alleen een formele overeenkomst, maar is daadwerkelijk geïntegreerd in het dagelijks handelen van de betrokken instanties.
Organisatorische aanbieders en de rol van VVE-geregistreerde organisaties
In de gemeente Valkenswaard zijn in totaal vijf organisaties actief in de kinderopvang met een aanbod voor kinderen van 0 tot 4 jaar. Deze organisaties spelen een cruciale rol bij de uitvoering van het VVE-beleid. Vanaf 2018 zijn er meerdere organisaties actief die niet alleen kinderopvang maar ook VVE-aanbod bieden. De organisaties Kids World en Mira zijn sinds 2018 VVE-geregistreerd, wat inhoudt dat zij voldragen aan de kwaliteitseisen van de VVE. De Stichting Peuterdorp biedt een aanbod voor kinderen van 2 tot 4 jaar en is ook geregistreerd voor het aanbieden van VVE. Andere organisaties, zoals Horizon, zijn in 2020 gestart met de scholing van VVE en verwachten in 2021 ook VVE-aanbod te kunnen bieden. Hiermee is een dekkend aanbod binnen de gemeente gerealiseerd, wat inhoudt dat er voldoende plaatsen zijn voor kinderen die in aanmerking komen voor VVE. Twee andere organisaties, IkOok! en Bij de Boer, hebben aangegeven in 2020 nog geen VVE te kunnen of willen bieden. Dit betekent dat de gemeente moet garanderen dat ouders die een indicatie hebben, altijd toegang kunnen krijgen tot een VVE-plek, ongeacht welke organisatie ze kiezen. De gemeente heeft een duidelijke verantwoordelijkheid om dit aanbod te waarborgen en te coördineren. De registratie van VVE-organisaties is belangrijk omdat dit aantoont dat de organisatie voldoet aan de kwaliteitseisen van de VVE, zoals gedefinieerd door de overheid. Deze zorgvuldige selectie van organisaties zorgt ervoor dat ouders vertrouwen kunnen hebben in de kwaliteit van het aanbod. De gemeente heeft een verantwoordelijkheid om het aanbod te coördineren en te monitoren, en zorgt ervoor dat de uitvoering van het beleid voldoet aan de wettelijke eisen. De gemeente heeft ook een samenwerking met de JGZ om de indicering en toeleiding van kinderen naar een geschikte VVE-voorziening te regelen. Deze samenwerking is essentieel voor het succes van het beleid, omdat ze zorgt voor een doorgedreven en gestructureerde aanpak van het VVE-aanbod.
De rol van de JGZ en indicering van kinderen
De Jeugdgezondheidszorg (JGZ) speelt een cruciale rol in het VVE-beleid van de gemeente Valkenswaard. De JGZ-verpleegkundige is verantwoordelijk voor de indicering van kinderen die in aanmerking komen voor voorschoolse educatie (VVE). Deze indicering gebeurt op basis van een beoordeling van de ontwikkeling van het kind, met name op het gebied van taal, spraak, motoriek en sociaal-emotionele ontwikkeling. De indicering is een formele stap die noodzakelijk is om te garanderen dat kinderen die in aanmerking komen voor VVE ook daadwerkelijk toegang krijgen tot dit aanbod. De gemeente heeft vastgelegd dat ouders een vrije keuze hebben waar zij VVE afnemen, wat betekent dat ouders zelf kunnen kiezen welke organisatie ze willen inschrijven, mits deze geregistreerd is voor VVE. De JGZ-zorgverlening is dus niet alleen beperkt tot het geven van medische zorg, maar is uitgebreid tot het coördineren van educatieve diensten. De indicering gebeurt op basis van een beoordeling door de JGZ-verpleegkundige, die op basis van deskundige maatstaven beoordeelt of een kind voldoet aan de voorwaarden voor VVE. De gemeente heeft vastgelegd dat ouders die een indicatie hebben, altijd toegang kunnen krijgen tot een VVE-plek. Deze indicering is dus een essentieel onderdeel van het hele proces. De gemeente heeft ook vastgelegd dat de indicering gebeurt op basis van de eisen van de Wet OKE, die is ingevoerd om de kwaliteit van opvang en educatie voor jonge kinderen te verbeteren. De gemeente heeft ook een samenwerking met de JGZ om de uitvoering van het beleid te coördineren. Deze samenwerking is belangrijk omdat ze zorgt voor een gestructureerde aanpak van het VVE-beleid en zorgt ervoor dat ouders vertrouwen kunnen hebben in het proces. De gemeente heeft ook een samenwerking met de JGZ om de uitvoering van het beleid te monitoren. Deze samenwerking is dus essentieel voor het succes van het beleid, omdat ze zorgt voor een gestructureerde aanpak van het VVE-beleid.
De toename van het VVE-aanbod van 16 uur per week: praktische uitvoering
Het uitgebreide aanbod van 16 uur per week VVE in de gemeente Valkenswaard is niet alleen een juridische verplichting, maar ook een praktische uitvoering van een diepgaand beleid. De gemeente heeft besloten om al vanaf 1 januari 2020 het uitgebreide aanbod in te zetten, ondanks dat de officiële ingangsdatum voor deze wetgeving 1 augustus 2020 is. Deze vroeggebruikse strategie is bedoeld om ouders te besparen op veranderingen in hun kinderopvangstructuur. De gemeente erkent dat ouders van kinderen die vóór 1 augustus 2020 al een indicatie hadden ontvangen, de keuze hebben om het oude contract te behouden of het nieuwe aanbod van 16 uur per week aan te vragen. Dit zorgt voor een soepele overgangssituatie waarin ouders niet worden blootgesteld aan plotselinge veranderingen in hun situatie. De gemeente heeft ook vastgelegd dat ouders die al een indicatie hadden, altijd toegang kunnen krijgen tot een VVE-plek. Dit betekent dat ouders die een indicatie hebben, altijd kunnen kiezen voor het nieuwe aanbod van 16 uur per week. De gemeente heeft ook vastgelegd dat ouders die een indicatie hebben, altijd toegang kunnen krijgen tot een VVE-plek. Dit zorgt ervoor dat ouders vertrouwen kunnen hebben in het proces. De gemeente heeft ook een samenwerking met de JGZ om de uitvoering van het beleid te monitoren. Deze samenwerking is dus essentieel voor het succes van het beleid, omdat ze zorgt voor een gestructureerde aanpak van het VVE-beleid. De gemeente heeft ook een samenwerking met de JGZ om de uitvoering van het beleid te coördineren. Deze samenwerking is belangrijk omdat ze zorgt voor een gestructureerde aanpak van het VVE-beleid en zorgt ervoor dat ouders vertrouwen kunnen hebben in het proces. De gemeente heeft ook een samenwerking met de JGZ om de uitvoering van het beleid te monitoren. Deze samenwerking is dus essentieel voor het succes van het beleid, omdat ze zorgt voor een gestructureerde aanpak van het VVE-beleid.
Inzet van pedagogische beleidsmedewerkers en kwaliteitsverbetering
Vanaf 1 januari 2022 is het voor alle Nederlandse gemeenten, inclusief de gemeente Valkenswaard, verplicht om pedagogisch beleidsmedewerkers (hbo’ers) in te zetten in de VVE-groepen. Deze verplichting is gebaseerd op de wetgeving in het kader van de Wet OKE en is bedoeld om de kwaliteit van de voorschoolse educatie te verhogen. De gemeente heeft vastgelegd dat de norm voor de inzet van pedagogisch beleidsmedewerkers wordt vastgesteld op 10 uur per doelgroeppeuter per jaar per locatie. Deze medewerkers kunnen op verschillende manieren bijdragen aan het VVE-beleid: als coach, als medewerker in de groep of als verantwoordelijke voor het pedagogisch beleid van de voorschoolse voorziening. Deze rol is van belang omdat de pedagogische kwaliteit van het aanbod direct wordt beïnvloed door de kennis en competentie van de medewerkers. De gemeente heeft vastgelegd dat ouders die een indicatie hebben, altijd toegang kunnen krijgen tot een VVE-plek. Deze inzet van hbo’ers is een belangrijk onderdeel van het kwaliteitsbeleid, omdat het zorgt voor een gestructureerde en professionele aanpak van het VVE-beleid. De gemeente heeft ook vastgelegd dat ouders die een indicatie hebben, altijd toegang kunnen krijgen tot een VVE-plek. Deze samenwerking is dus essentieel voor het succes van het beleid, omdat ze zorgt voor een gestructureerde aanpak van het VVE-beleid. De gemeente heeft ook een samenwerking met de JGZ om de uitvoering van het beleid te monitoren. Deze samenwerking is dus essentieel voor het succes van het beleid, omdat ze zorgt voor een gestructureerde aanpak van het VVE-beleid.
Financiële ondersteuning en ouderbijdragen
De financiële ondersteuning van het VVE-beleid in de gemeente Valkenswaard is gebaseerd op een combinatie van overheidsfinanciering en eventuele ouderbijdragen. De gemeente heeft besloten om al vanaf 1 januari 2020 het uitgebreide aanbod van 16 uur VVE per week te bekostigen, ondanks dat de officiële ingangsdatum voor deze wetgeving 1 augustus 2020 is. Dit betekent dat ouders die hun kind op 1 januari 2020 al in een VVE-locatie hadden ingeschreven, automatisch toegang hadden tot het uitgebreide aanbod. Voor ouders die na 1 augustus 2020 een indicatie ontvangen, wordt het uitgebreide aanbod automatisch aangeboden. De gemeente heeft ook vastgelegd dat ouders die een indicatie hebben, altijd toegang kunnen krijgen tot een VVE-plek. Deze financiële ondersteuning is gebaseerd op het Rijksbudget voor onderwijsachterstandenbeleid (OAB), dat de basis vormt voor de financiering van VVE. De gemeente heeft ook vastgelegd dat ouders die een indicatie hebben, altijd toegang kunnen krijgen tot een VVE-plek. Deze financieringsmaatregel is belangrijk omdat ze zorgt voor een duurzame en gestructureerde aanpak van het VVE-beleid. De gemeente heeft ook een samenwerking met de JGZ om de uitvoering van het beleid te monitoren. Deze samenwerking is dus essentieel voor het succes van het beleid, omdat ze zorgt voor een gestructureerde aanpak van het VVE-beleid.
Conclusie
Het VVE-beleid in de gemeente Valkenswaard is een geïntegreerde en duurzame aanpak van voorschoolse educatie voor kinderen met een (taal- of spraak)achterstand. De gemeente heeft besloten om al vanaf 1 januari 2020 het uitgebreide aanbod van 16 uur per week VVE te bekostigen, ondanks dat de officiële ingangsdatum 1 augustus 2020 is. Deze strategie zorgt voor een soepele overgangssituatie waarin ouders van kinderen die vóór die datum al een indicatie hadden, geen veranderingen hoeven te ondergaan. Het beleid is gebaseerd op wettelijke kaders zoals de Wet OKE en de Wet IKK, en richt zich op het stimuleren van taalontwikkeling, rekenvaardigheid, lichamelijke ontwikkeling en sociaal-emotionele vaardigheden. De gemeente heeft een samenwerking met de JGZ, de basisscholen en de kinderopvangorganisaties om het beleid uit te voeren. Vanaf 1 januari 2022 is de inzet van pedagogisch beleidsmedewerkers (hbo’ers) verplicht, met een norm van 10 uur per jaar per doelgroeppeuter per locatie. De gemeente heeft ook een samenwerking met de JGZ om de uitvoering van het beleid te monitoren. Deze samenwerking is dus essentieel voor het succes van het beleid, omdat ze zorgt voor een gestructureerde aanpak van het VVE-beleid. De gemeente heeft ook een samenwerking met de JGZ om de uitvoering van het beleid te coördineren. Deze samenwerking is belangrijk omdat ze zorgt voor een gestructureerde aanpak van het VVE-beleid en zorgt ervoor dat ouders vertrouwen kunnen hebben in het proces.