Inleiding
In Nederland is de VVE-woonvorm (Vereniging van Eigendom) een steeds populairere keuze, vooral onder jonge starters en ouderen die samenwonen. Deze woonvorm betreft een collectieve vorm van woningbezit waarin meerdere personen gezamenlijk verantwoordelijk zijn voor de aankoop, beheer en financiering van een woning. Ondanks de voordelen van de VVE-woonvorm, zijn er ook fiscale verplichtingen en aangiften die moeten worden afgewikkeld, zoals het doen van een btw-aangifte of het afwijken van bepalingen in fiscale regelingen.
De Belastingdienst speelt een centrale rol in deze context, met regelgeving en procedures die voor VVE-woonvormen van toepassing zijn. In dit artikel geven wij een overzicht van de relevante fiscale verplichtingen, aandachtspunten bij de inlogprocedure op Mijn Belastingdienst Zakelijk, en fiscale vrijstellingen die van toepassing kunnen zijn bij VVE-woonvormen. Het artikel is gebaseerd op recente fiscale regelingen en praktische voorbeelden uit de officiële bronnen van de Belastingdienst en andere relevante instanties.
Fiscale verplichtingen bij VVE-woonvormen
Aangifte van btw in de context van VVE-woonvormen
Een VVE-woonvorm kan fiscaal gezien een complexe structuur vormen. In sommige gevallen is de VVE zelf een fiscale eenheid, wat betekent dat zij verantwoordelijk is voor het doen van belastingaangiften, zoals de btw-aangifte. De Belastingdienst stelt in haar regelingen duidelijke eisen aan de manier waarop dergelijke aangiften moeten worden ingevuld en ingezonden.
Een rechtmatige vertegenwoordiger kan namens de VVE of onderneming eHerkenning aanvragen. Dit is vereist om toegang te krijgen tot Mijn Belastingdienst Zakelijk, waarbij belastingaangiften en andere fiscale administratie kunnen worden ingevuld en ingezonden. EHerkenning is een digitale identiteit die de Belastingdienst gebruikt om te bepalen wie er gemachtigd is om fiscale administratie in te vullen of in te zien.
In het kader van een VVE-woonvorm is het belangrijk om te weten dat de verantwoordelijkheid voor het doen van een btw-aangifte niet automatisch ligt bij de individuele leden van de VVE, maar bij de VVE zelf, als deze als fiscale eenheid is geregistreerd. Dit betekent dat de VVE verantwoordelijk is voor het registreren van in- en uitgaande btw en het indienen van een maandelijkse of trimestriële btw-aangifte.
Inlogprocedures op Mijn Belastingdienst Zakelijk voor VVE-woonvormen
Bij het doen van belastingaangiften is het noodzakelijk om toegang te krijgen tot Mijn Belastingdienst Zakelijk. Voor VVE-woonvormen is eHerkenning de meest gebruikte methode om toegang te krijgen tot de administratie. EHerkenning is een digitale identiteit die wordt gebruikt door zowel particulieren als ondernemers om belastingaangiften en andere fiscale administratie te doen.
Een rechtmatige vertegenwoordiger kan namens de VVE of onderneming eHerkenning aanvragen. Dit betekent dat een persoon die gemachtigd is door de VVE of de onderneming, toegang kan krijgen tot de fiscale administratie van deze organisatie. EHerkenning kan worden aangevraagd zonder een KVK-nummer, wat in sommige gevallen handig kan zijn voor VVE-woonvormen die geen formele onderneming zijn.
De inlogprocedure op Mijn Belastingdienst Zakelijk is relatief eenvoudig. Een rechtmatige vertegenwoordiger logt in met eHerkenning en heeft daarna toegang tot de administratie van de VVE. Dit betreft onder andere het doen van btw-aangiften, het invullen van vennootschapsbelastingaangiften, en het beheren van fiscale machtigingen.
Het is belangrijk om te weten dat eHerkenning een betrouwbaarheidsniveau 3 (EH3) of hoger moet hebben. Dit betekent dat de eHerkenning op een verifieerde manier is aangemaakt, bijvoorbeeld via een officiële identiteitskaart of een andere erkende methode. Voor VVE-woonvormen kan het noodzakelijk zijn om eHerkenning aan te vragen voor een gemachtigde, zodat deze persoon toegang kan krijgen tot de fiscale administratie van de VVE.
Fiscale vrijstellingen en aandachtspunten
In het kader van VVE-woonvormen zijn er ook fiscale vrijstellingen die kunnen van toepassing zijn. Een voorbeeld hiervan is de startersvrijstelling, die van toepassing is op jonge starters die een woning kopen. Deze vrijstelling kan ook van toepassing zijn op VVE-woonvormen, mits de VVE voldoet aan de eisen die worden gesteld door de Belastingdienst.
Een andere vrijstelling die in sommige gevallen van toepassing kan zijn, is het lage tarief voor de overdrachtsbelasting bij een tweede woning. Dit tarief is in 2026 verlaagd van 10,4% naar 8%. Dit tarief is van toepassing op woningen die niet worden gebruikt als primaire woonplaats, zoals vakantiewoningen of 2e woningen die worden verhuurd. Voor VVE-woonvormen kan dit tarief van toepassing zijn, mits de VVE voldoet aan de eisen.
Daarnaast is het belangrijk om rekening te houden met de fiscale verplichtingen bij de aankoop van een woning in een VVE-woonvorm. Zo is het bijvoorbeeld noodzakelijk om rekening te houden met de financieringskosten van een hypotheek, zoals advieskosten, bemiddelingskosten en notariële kosten. Deze kosten zijn vaak niet direct zichtbaar, maar maken wel deel uit van de totale kosten van het kopen van een woning in een VVE-woonvorm.
Belastingberekening voor VVE-woonvormen
De berekening van de belasting die van toepassing is op VVE-woonvormen kan complex zijn. In het kader van de inkomstenbelasting zijn bezittingen en schulden in box 3 een belangrijke factor. Voor personen die deel uitmaken van een VVE-woonvorm kan het heffingsvrij vermogen in box 3 van toepassing zijn. Het heffingsvrij vermogen is in 2025 €57.684 en voor personen met een fiscale partner is het gezamenlijke heffingsvrij vermogen €115.368.
Als bezittingen of schulden tijdelijk in box 1 of box 2 vallen en later weer in box 3, is het belangrijk om de juiste belastingaangiften te doen. In dergelijke gevallen moet de werkelijke inkomsten worden aangegeven als inkomen uit werk en woning of inkomen uit aanmerkelijk belang. Daarnaast moeten de bezittingen ook worden meegerekend bij het voordeel uit sparen en beleggen in box 3.
Hardheidsclausule en afwijkende regelingen
In sommige gevallen kan het nodig zijn om af te wijken van de standaard fiscale regelingen. Dit kan het geval zijn bij VVE-woonvormen waarbij bijzondere omstandigheden voorkomen die leiden tot onevenredige gevolgen voor de betrokken partijen. In dergelijke gevallen kan de hardheidsclausule worden toegepast. Deze clausule staat afwijkende regelingen toe als het voor een subsidieaanvrager of –ontvanger gevolgen zou hebben die wegens bijzondere omstandigheden onevenredig zouden zijn tot de daarmee te dienen belangen.
De hardheidsclausule is in de praktijk een belangrijke factor bij het aanpassen van fiscale regelingen aan individuele situaties. Voor VVE-woonvormen kan dit bijvoorbeeld van toepassing zijn bij het verdelen van subsidie of het toewijzen van bezet VVE-plaatsen. In dergelijke gevallen kan de hardheidsclausule worden ingezet om ervoor te zorgen dat de regeling aangepast wordt aan de specifieke omstandigheden van de VVE.
Evenwichtige spreiding van VVE-plaatsen
Een belangrijk aspect bij VVE-woonvormen is de evenwichtige spreiding van VVE-plaatsen. In sommige gemeenten, zoals De Fryske Marren, zijn er regelingen in place die ervoor zorgen dat VVE-plaatsen op een evenwichtige manier worden toegewezen. Dit betreft onder andere de verdeling van beschikbare VVE-plaatsen over verschillende dorpen en wijken.
In De Fryske Marren is bijvoorbeeld sprake van een regeling waarbij VVE-plaatsen worden toegewezen aan dorpen en wijken zoals Bakhuizen en Balk. Deze regeling zorgt ervoor dat VVE-woonvormen gelijkmatig worden verspreid over de gemeente. Voor VVE-woonvormen is het belangrijk om te weten dat deze regelingen kunnen van invloed zijn op de beschikbaarheid van VVE-plaatsen en de manier waarop deze worden toegewezen.
Conclusie
VVE-woonvormen zijn een interessante en flexibele optie voor mensen die gezamenlijk verantwoordelijk willen zijn voor het bezitten en beheren van een woning. Echter, het is belangrijk om te weten dat er ook fiscale verplichtingen en aangiften zijn die moeten worden afgewikkeld, zoals het doen van een btw-aangifte of het afwijken van bepalingen in fiscale regelingen. De Belastingdienst speelt een centrale rol in deze context, met regelgeving en procedures die voor VVE-woonvormen van toepassing zijn.
In dit artikel is een overzicht gegeven van de relevante fiscale verplichtingen, aandachtspunten bij de inlogprocedure op Mijn Belastingdienst Zakelijk, en fiscale vrijstellingen die van toepassing kunnen zijn bij VVE-woonvormen. Het is duidelijk dat VVE-woonvormen in de praktijk een complexe fiscale situatie kunnen vormen, die goed moet worden begrepen en afgehandeld. Voor potentiële VVE-woonvormen is het daarom verstandig om professionele hulp in te huren bij het afwikkelen van fiscale aangiften en administratie.