De voor- en vroegschoolse educatie (VVE) speelt een centrale rol in de ontwikkeling van jonge kinderen. In Nederland is er al jaren een groeiende aandacht voor de kwaliteit van deze educatie, omdat duidelijk is geworden dat de vroege jaren van groot belang zijn voor de latere ontwikkeling van kinderen. De CED-Groep is een stichting die al ruim vijftig jaar actief is in de VVE-sector. In dit artikel wordt een overzicht gegeven van de rol van de CED-Groep binnen de VVE, de programma’s en initiatieven die zij ontwikkelen, en de samenwerking met andere instellingen om de kwaliteit van de VVE te verbeteren.
Inleiding: De missie van de CED-Groep
De CED-Groep is een non-profitorganisatie die zich richt op onderwijs, kinderopvang en samenwerking met gemeenten. De organisatie ontwikkelt inspirerende leermiddelen en biedt professionalisering en begeleiding aan professionals in deze sectoren. De kernmissie van de CED-Groep is om duurzame oplossingen te bieden voor actuele vraagstukken binnen onderwijs en VVE, met als doel om de ontwikkeling van kinderen en professionals positief te beïnvloeden.
De CED-Groep werkt intensief voor een groot aantal VVE-instellingen, schoolbesturen, gemeenten, samenwerkingsverbanden en het Ministerie van Onderwijs. Hun werk richt zich vaak op leidinggevenden, teams, individuele leerkrachten, pedagogische medewerkers en andere specialisten. Het feit dat de CED-Groep een stichting is met geen winstoogmerk, beïnvloedt hun aanpak vanuit een moreel en educatief perspectief, waarbij het belang van kinderen centraal staat.
De betrokkenheid van de CED-Groep in VVE-initiatieven
Een van de centrale activiteiten van de CED-Groep binnen de VVE-sector is het ontwikkelen en implementeren van educatieve programma’s. Zo is Uk & Puk een van de bekendste programma’s die door de CED-Groep in samenwerking met Uitgeverij Zwijsen ontwikkeld is. Uk & Puk richt zich op kinderen van 0 tot 4 jaar en is ontworpen om de brede ontwikkeling van jonge kinderen te stimuleren. Het programma is opgenomen in de Databank Effectieve Jeugdinterventies en erkend als een effectief VVE-programma.
Uk & Puk: Een totaalprogramma voor jonge kinderen
Uk & Puk is een totaalprogramma dat kinderen van 0 tot 4 jaar helpt bij hun groei en ontwikkeling. Het programma is gemaakt met het pedagogisch kader voor kindercentra en richt zich op horizontale en verticale groepen. Het accent ligt op spelen, ontdekken en groeien, waarbij spelen centraal staat als de manier waarop kinderen leren.
Alle activiteiten zijn geschikt voor kinderen van verschillende leeftijden en taalniveaus. Voor kinderen die minder taalvaardig zijn of voor wie het Nederlands niet de eerste taal is, biedt Uk & Puk ook specifieke ondersteuning. De activiteiten stimuleren bijvoorbeeld de spraak- en taalvaardigheid, sociaal-emotionele vaardigheden, motorische en zintuiglijke vaardigheden, en geven ook rekenprikkels.
Het programma is ontworpen voor zowel horizontale groepen (kindjes van gelijke leeftijd) als verticale groepen (menggroepen van kinderen van verschillende leeftijden). Dit zorgt voor een rijke en variabele leefomgeving die de ontwikkeling van elk kind aanmoedigt. Het programma wordt ondersteund door pedagogische leidinggevende vaardigheden, waarbij de leidster of medewerker een actieve rol speelt in het begeleiden van de kinderen.
Vier VVE: Een aanvullend traject
Naast Uk & Puk biedt de CED-Groep ook het programma Vier VVE aan. Dit programma helpt professionals in de VVE bij het ontwikkelen van dagelijkse routines en spelactiviteiten die bijdragen aan de brede ontwikkeling van jonge kinderen. Het accent ligt op het aanbieden van uitdagende activiteiten die aansluiten bij de interesses van de kinderen en waar observatie een centrale rol speelt.
Het traject is vooral gericht op praktische toepassing en sluit goed aan bij het werk van pedagogische medewerkers. Het is bedoeld om professionals te ondersteunen bij het ontwikkelen van een actieve en betrokken aanpak in de VVE. Voor instellingen die willen weten welk traject past bij hun organisatie, biedt de CED-Groep ook maatwerkoplossingen aan.
Samenwerking en begeleiding in de VVE-sector
De CED-Groep werkt niet alleen aan het ontwikkelen van educatieve programma’s, maar ook aan het begeleiden van professionals in de VVE-sector. Een voorbeeld hiervan is de rol van Uk & Puk-trainers. Deze trainers zijn gecertificeerd en bieden trainingen aan professionals die Uk & Puk willen implementeren in hun instellingen. Het train-the-trainer-programma zorgt ervoor dat er een ketting van kennisoverdracht ontstaat, waarbij professionals op hun beurt ook anderen begeleiden.
Gecertificeerde Uk & Puk-trainers
De CED-Groep heeft gecertificeerde Uk & Puk-trainers die ervaring hebben met het begeleiden van scholen, peuterspeelzalen en kinderdagverblijven. Deze trainers werken zowel in regio’s als op afstand en kunnen worden ingezet om trainingen te geven aan professionals in de VVE-sector.
Om gecertificeerd Uk & Puk-trainer te worden, moet men de train-the-traineropleiding succesvol afronden. Na afronding mag men Uk & Puk-trainingen geven en is men ook bevoegd om nascholingsactiviteiten te verzorgen. Daarnaast moet men zich jaarlijks op de hoogte houden van nieuwe ontwikkelingen en elke twee jaar aan een Uk & Puk-trainersdag deelnemen om de certificering te behouden.
Ondersteuningstrajecten en samenwerking met GOAB
De CED-Groep is ook betrokken bij ondersteuningstrajecten in samenwerking met GOAB (Groep Onderwijsadviesorganisaties). GOAB is een initiatief dat gericht is op het verbeteren van de doorgaande lijn VVE. Het traject is uitgevoerd in opdracht van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW).
Bij dit traject werken onderwijsadviesorganisaties zoals Oberon, Sardes en CED-Groep samen met brancheorganisaties zoals SWN, BMK en BK. Sinds 2012 werken zij aan kansen voor kinderen in samenwerking met gemeenten en VVE-aanbieders. Deze samenwerking heeft geleid tot webinars, publicaties en andere kennisproducten die gericht zijn op het verbeteren van de samenwerking tussen voorschool en vroegschool.
Een van de webinars die georganiseerd zijn in het kader van dit traject is het webinar "Doorgaande lijn VVE", waarbij vijf experts uit wetenschap en praktijk hun inzichten hebben gedeeld. Deze webinar, georganiseerd op 28 januari 2025, had als doel om concrete handvatten te bieden voor een sterke doorgaande lijn in de VVE. Deelgenomen aan de webinar waren experts zoals Cathy van Tuijl, Monique Jeurissen van de CED-Groep, Jeroen Korthals van Gemeente Hoorn, Sandra van Huet van Wij zijn Jong, en Esmaralda Klomp van stichting OVO.
Het webinar is terug te kijken via de GOAB-kennisbank en biedt waardevolle inzichten voor professionals die actief zijn in de VVE-sector. De focus van het webinar lag op de samenwerking tussen voorschool en vroegschool en op de vraag wat nodig is voor een sterke doorgaande lijn.
De rol van de CED-Groep in de VVE-sector
De CED-Groep speelt een centrale rol in de VVE-sector door het ontwikkelen van educatieve programma’s, het begeleiden van professionals, en het faciliteren van samenwerking tussen instellingen. Door hun non-profitaard en hun focus op kwaliteit en effectiviteit, heeft de CED-Groep zich opgebouwd als een betrouwbare partner voor VVE-instellingen, gemeenten en andere stakeholders in de sector.
De samenwerking met GOAB toont aan dat de CED-Groep niet alleen gericht is op het ontwikkelen van programma’s, maar ook op het verbeteren van de samenwerking en de kwaliteit van de VVE. Dit is belangrijk gezien de huidige situatie waarin de kwaliteit van de doorgaande lijn in de VVE sterk varieert. In sommige regio’s werken voorschool en vroegschool goed samen, terwijl dit in andere regio’s nog een uitdaging is. Door het delen van kennis, het bieden van trainingen en het faciliteren van samenwerking, helpt de CED-Groep bij het verbeteren van deze situatie.
Conclusie
De CED-Groep is een centrale speler in de VVE-sector en speelt een belangrijke rol bij het verbeteren van de kwaliteit van de voor- en vroegschoolse educatie in Nederland. Door het ontwikkelen van educatieve programma’s zoals Uk & Puk en Vier VVE, het begeleiden van professionals via gecertificeerde trainers, en de samenwerking met GOAB en andere instellingen, draagt de CED-Groep bij aan een sterke doorgaande lijn in de VVE.
De focus op kwaliteit, effectiviteit en samenwerking is essentieel in een sector waarin de vroege jaren van kinderen van groot belang zijn voor hun latere ontwikkeling. De CED-Groep blijft zich inzetten voor duurzame oplossingen en innovatieve aanpakken om de VVE-sector te versterken.