Inleiding
In 2018 stond de gemeente Maasdriel voor een belangrijke uitdaging: het garanderen van een breed en kwalitatief hoogwaardig aanbod van voorschoolse en vroegschoolse educatie (VVE) voor peuters, met name binnen de doelgroep. In dat kader introduceerde het college van burgemeester en wethouders een specifieke subsidieregeling, de Subsidieregeling VVE gemeente Maasdriel 2018. Deze regeling had als doel om VVE-locaties in de gemeente te ondersteunen bij het aanbieden van een kwalitatief hoogwaardig en toereikend educatief aanbod, zodat kinderen goed voorbereid werden op het basisonderwijs. De nadere regels van deze subsidieregeling zijn ingevolge het Algemene Subsidieverordening Maasdriel 2017 en het Besluit basisvoorwaarden kwaliteit voorschoolse educatie opgesteld.
Deze regeling legt niet alleen uit wie in aanmerking komt voor subsidie, maar ook welke eisen geregistreerde kindercentra moeten voldoen om ondersteuning te ontvangen. Bovendien bevat het beleid maatregelen die gericht zijn op het stimuleren van gemengde groepen, het creëren van een doorgaande lijn tussen VVE en basisonderwijs, en het verkleinen van taalachterstanden bij doelgroepkinderen. In dit artikel bespreken we de belangrijkste aspecten van deze subsidieregeling, inclusief de doelstellingen, subsidieschijven, eisen aan aanvragers en de kwaliteitsborging binnen het VVE-landschap in Maasdriel in 2018.
Doelstellingen van de subsidieregeling VVE 2018
De subsidieregeling VVE 2018 is opgesteld met duidelijke, doelgerichte intenties. Het college van burgemeester en wethouders wilde zowel de kwaliteit als de beschikbaarheid van VVE verhogen, met name voor kinderen in de doelgroep. De doelstellingen zijn geformuleerd in de Artikel 3 van de regeling en omvatten vier kernaspecten:
Voldoende en kwalitatief goed aanbod van VVE voor de stimulering van de ontwikkeling van peuters en als voorbereiding op de basisschool. Dit betekent dat er voldoende VVE-locaties in Maasdriel zijn om aan de vraag van ouders en kinderen te voldoen, en dat het aanbod aan kwaliteit voldoet aan wettelijke kwaliteitsnormen.
Een zoveel mogelijk gespreid aanbod van VVE over de gemeente en verbonden aan basisscholen, zodat er een sterke doorgaande lijn is tussen VVE en basisonderwijs. Dit is van belang om een gestructureerde en samenhangende leerlijn te waarborgen voor kinderen die van VVE naar basisschool stromen.
Zoveel mogelijk gemengde (heterogene) peutergroepen, zodat doelgroepkinderen en niet-doelgroepkinderen samen spelen en leren. Dit draagt bij aan sociale integratie en het verkleinen van (taal-)achterstanden.
Doelgroeppeuters beginnen aan het basisonderwijs met zo klein mogelijke (taal)achterstand, dankzij het VVE-programma. Hierbij ligt een nadruk op het stimuleren van taalontwikkeling, rekenvaardigheid en sociaal-emotionele ontwikkeling.
Deze doelstellingen zijn niet alleen gericht op het bieden van educatief ondersteuning, maar ook op het bevorderen van gelijke kansen voor alle kinderen in Maasdriel. Door het aanbod van VVE te vergroten en te versterken, wilde de gemeente zorgen dat kinderen vanaf jonge leeftijd een sterke basis krijgen die hen goed voorbereid op hun verdere opleiding.
Subsidieschijven en financiële ondersteuning
Een centraal aspect van de regeling is de financiële ondersteuning voor VVE-locaties die in aanmerking komen. Subsidies worden in 2018 alleen verstrekt per bezette VVE-peuterplaats aan geregistreerde kindercentra die in de gemeente Maasdriel gevestigd zijn en VVE aanbieden aan doelgroeppeuters die in Maasdriel wonen.
In de Artikel 4 van de regeling staat dat subsidie uitsluitend verleend wordt voor de kosteloze uren VVE, die voor ouders van doelgroeppeuters kosteloos zijn. In 2018 hadden doelgroeppeuters recht op 3,5 kosteloze uren VVE per week, gedurende 40 weken per jaar. Dit betekent dat de gemeente voor deze uren financiële ondersteuning verstrekt aan de kindercentra. De subsidie wordt verstrekt bij een omvang van 10,5 uur VVE per week, waarvan 3,5 uur kosteloos is.
Het subsidiebedrag per bezette VVE-peuterplaats is niet expliciet vermeld in de bronnen, maar de subsidie is verstrekt volgens wettelijke minimumomvang en richtlijnen zoals die zijn opgenomen in het Besluit basisvoorwaarden kwaliteit voorschoolse educatie. De subsidiebedragen worden berekend op basis van het aantal bezette VVE-peuterplaatsen en de uren die aan het reguliere VVE-aanbod worden toegevoegd.
Einddatum en wettelijke grondslag
De Subsidieregeling VVE gemeente Maasdriel 2018 is ingetrokken per 1 januari 2020, zoals vermeld in de bron. Het beleid was geldend van 1 januari 2019 tot 31 december 2019, met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2018. De regeling is opgesteld op basis van verschillende wettelijke grondslagen, waaronder:
- Artikel 166 van de Wet op primair onderwijs
- Artikel 3 van de Algemene Subsidieverordening Maasdriel 2017
- Artikel 8 en 9 van de Verordening Peutertoeslag gemeente Maasdriel
Deze juridische onderbouwing zorgde voor de juridische verankering van de regeling en maakte het mogelijk om subsidies te verstrekken aan VVE-locaties die aan de gestelde eisen voldeden. De Algemene Subsidieverordening Maasdriel 2017 is volledig van toepassing voor zover hierin niet nadrukkelijk wordt afgeweken, zoals vermeld in Artikel 1 van de regeling.
Aanvraagproces en eisen aan aanvragers
Een subsidieaanvraag voor VVE kan alleen worden ingediend door een houder, waarvan het kindercentrum gevestigd is in Maasdriel en is opgenomen in het Lokale Register Kwaliteit (LRK) met een VVE-registratie. Dit is vermeld in Artikel 6 van de regeling.
Daarnaast gelden aanvullende voorwaarden voor de houder om voor subsidie in aanmerking te komen. Deze zijn opgenomen in Artikel 7 van de regeling en omvatten onder andere:
- De houder moet meewerken aan de uitvoering van het gemeentelijk beleid met betrekking tot de ontwikkeling van jonge kinderen.
- De houder dient per kwartaal een bezettingsoverzicht in te dienen, waarin het aantal gerealiseerde VVE-peuterplaatsen is opgenomen.
- De gemeente kan op elk gewenst tijdstip een controle uitvoeren, bijvoorbeeld door een steekproef te doen en dossiers te toetsen op inhoud en juistheid van gegevens.
- Indien gegevens niet kloppen, kan de gemeente onterecht uitgekeerde subsidie bij de houder terugvorderen.
Bovendien moet de houder aanvullende voorwaarden nakomen, zoals het verlenen van voorrang aan doelgroeppeuters en aan inwoners van Maasdriel bij de toekenning van nieuwe peuterplaatsen. Ook is het vereist dat de houder structureel meewerkt aan overleg via een stuurgroep VVE en dat hij een aantoonbare samenwerking heeft met ten minste één basisschool, met aandacht voor de invulling van de doorgaande lijn.
Kwaliteitseisen en VVE-programma
Om subsidie in aanmerking te komen, moet een geregistreerd kindercentrum aan een aantal kwaliteitseisen voldoen. Deze zijn verwerkt in Artikel 8 van de regeling en zijn bedoeld om de kwaliteit van de voorschoolse educatie te waarborgen.
De eisen omvatten onder meer:
- Het aanbieden van een erkend integraal VVE-programma op peutergroepen, ongeacht of er doelgroeppeuters aanwezig zijn.
- Pedagogisch medewerkers moeten VVE-gecertificeerd zijn.
- Pedagogisch medewerkers moeten voldoen aan het wettelijk vastgestelde taalniveau voor schrijf-, spreek- en luistervaardigheid.
- Het kindercentrum moet opgenomen zijn in het Lokale Register Kwaliteit (LRK) als VVE-locatie.
Bij de kwaliteit van het VVE-programma wordt ook aandacht besteed aan de didactische invulling en de ontwikkeling van kinderen op het gebied van rekenen, taal, motoriek en sociaal-emotionele ontwikkeling. Het VVE-programma moet opgenomen zijn in de databank Effectieve Jeugdinterventies van het Nederlands Jeugd Instituut, wat betekent dat het programma wetenschappelijk onderbouwd is en effectief is.
Doorgaande lijn en samenwerking met basisscholen
Een van de belangrijkste doelstellingen van de regeling is het creëren van een doorgaande lijn tussen VVE en basisonderwijs. Dit betekent dat kinderen die in een VVE-locatie in Maasdriel opgroeien, na hun VVE-tijd vroegschoolse educatie op de basisschool kunnen volgen, waarbij de leerlijnen met elkaar verenigd worden.
In Artikel 3 van de regeling staat dat de doelstelling ook is om zoveel mogelijk een doorgaande lijn te realiseren, zodat kinderen met een gestructureerde leerlijn naar het basisonderwijs stromen. Dit maakt de overgang van VVE naar basisonderwijs soepeler en beter afgestemd op de ontwikkeling van het kind.
Om dit te realiseren, moet een VVE-locatie een aantoonbare samenwerking hebben met ten minste één basisschool. Deze samenwerking moet gericht zijn op de invulling van de doorgaande lijn voor (doelgroep)peuters. Dit betekent dat het VVE-programma en de leerlijnen van de basisschool met elkaar verbonden zijn, zodat kinderen in een samenhangend educatief proces terechtkomen.
Voorrang en toegang tot VVE
Een ander belangrijk aspect van de regeling is het verlenen van voorrang bij de toekenning van VVE-peuterplaatsen. In Artikel 7 van de regeling staat dat de houder doelgroeppeuters voorrang moet geven bij de plaatsing van peuters op beschikbaar gekomen plaatsen. Bovendien moet de houder inwoners van Maasdriel voorrang geven bij de toekenning van peuterplaatsen.
Deze voorrangsregels zijn bedoeld om zowel sociale cohesie als toegang tot kwalitatief hoogwaardige voorschoolse educatie te waarborgen voor kinderen die in de gemeente wonen. Door doelgroepkinderen prioriteit te geven, kan de gemeente ervoor zorgen dat kinderen die het meest ondersteuning nodig hebben, toch in staat zijn om VVE te volgen.
Controle en naleving
De gemeente Maasdriel behoudt het recht om op elk gewenst tijdstip een controle uit te voeren om te beoordelen of de aanvraagvoorwaarden en subsidievoorwaarden zijn nageleefd. Deze controle kan eventueel door de (gemeentelijke) accountant worden uitgevoerd. Bij een controle wordt eerst een steekproef gedaan en een aantal dossiers getoetst op bijvoorbeeld voorgeschreven inhoud en juistheid van gegevens.
Indien bij een controle gegevens niet kloppen, kan de gemeente Maasdriel de onterecht uitgekeerde subsidie bij de houder terugvorderen. Dit is een maatregel om te voorkomen dat subsidies misbruikt worden of dat de aanvraagvoorwaarden niet worden nageleefd.
Hardheidsclausule
In de regeling is ook een hardheidsclausule opgenomen (Artikel 17), die toestaat dat het college in bijzondere gevallen kan afwijken van de bepalingen in deze regeling. Dit is alleen toegestaan indien toepassing van de regeling zou leiden tot onbillijkheden van overwegende aard. Deze clausule is bedoeld om flexibiliteit te bieden bij uitzonderlijke omstandigheden, zonder dat de regeling in zijn geheel moet worden aangepast.
Inwerkingtreding en citatie
De subsidieregeling VVE 2018 is ingetrokken per 1 januari 2020. De regeling is opgesteld op 13 maart 2018 en is ingevoerd met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2018. Dit betekent dat subsidies die in 2018 zijn verstrekt, ook onder deze regeling zijn verleend.
De regeling is bekendgemaakt in de lokaaleregelgeving.overheid.nl-database en kan worden aangehaald als: Subsidieregeling VVE gemeente Maasdriel 2018.
Conclusie
De Subsidieregeling VVE gemeente Maasdriel 2018 is een uitgebreid beleidsinstrument dat gericht is op het versterken van het aanbod van voorschoolse en vroegschoolse educatie in de gemeente Maasdriel. Het beleid is opgesteld met duidelijke doelstellingen: het garanderen van een kwalitatief hoogwaardig en toereikend aanbod van VVE, het creëren van een doorgaande lijn tussen VVE en basisonderwijs, het verkleinen van taalachterstanden bij doelgroepkinderen en het bevorderen van sociale integratie door het stimuleren van gemengde groepen.
De regeling biedt financiële ondersteuning aan geregistreerde kindercentra die in aanmerking komen en die aan een aantal juridische en kwaliteitseisen voldoen. De subsidie is verstrekt aan de houders van VVE-locaties die in Maasdriel gevestigd zijn en die voorschoolse educatie aanbieden aan doelgroeppeuters die in de gemeente wonen. De subsidieschijven zijn berekend op basis van het aantal bezette VVE-peuterplaatsen en de uren VVE die aan het reguliere aanbod worden toegevoegd.
Daarnaast zijn er aangevulde eisen voor de houders van VVE-locaties, zoals het verlenen van voorrang aan doelgroepkinderen, het meewerken aan gemeentelijk beleid, en het handhaven van een doorgaande lijn met basisscholen. Deze eisen zijn bedoeld om te zorgen voor een hoog kwaliteitse niveau van VVE en om te voorkomen dat subsidies worden misbruikt of dat de doelgroepkinderen uitgesloten worden van de voorschoolse educatie.
De regeling is ingetrokken per 1 januari 2020, maar heeft in de periode van 1 januari 2018 tot 31 december 2019 een belangrijke bijdrage geleverd aan het VVE-landschap in Maasdriel. Door middel van subsidies en kwaliteitsborging is de gemeente in staat geweest om een breed en kwalitatief hoogwaardig aanbod van VVE te garanderen, wat heeft bijgedragen aan het verbeteren van de ontwikkeling van peuters en hun voorbereiding op het basisonderwijs.