Inleiding
De Vroeggeleerdonderwijsvereniging (VVE) speelt een essentiële rol in de voorbereiding van jonge kinderen op het basisonderwijs. Aangezien de kwaliteit van dit voorbereidende onderwijs sterk afhankelijk is van de professionalisering van de betrokken medewerkers, worden regelmatig trainingen georganiseerd om het vakmanschap van pedagogisch medewerkers te versterken. De laatste jaren zijn er duidelijke veranderingen in de structuur en inhoud van deze basistrainingen. Deze artikelen geven een overzicht van de huidige stand van zaken op basis van de beschikbare bronnen, met een nadruk op de doelgroep, de inhoud van de trainingen, de taalnormen, het administratieve kader en de financiering.
Doelgroep en toegangseisen
Wie kan deelnemen aan de Basistraining VVE?
De basistraining VVE is bedoeld voor nieuwe pedagogisch medewerkers (PM’ers) die werkzaam zijn in een VVE-groep. Dit omvat zowel invalkracht als vaste medewerkers en HBO’ers. Het is belangrijk om te benadrukken dat de training niet bedoeld is voor PM’ers die reeds gecertificeerd zijn voor een erkend VVE-programma. De training richt zich voornamelijk op het opbouwen van basiskwalificaties en het ontwikkelen van pedagogisch handelen.
Naast de relevante functie, zijn er ook taalnormen die moeten worden behaald. Deelnemers moeten aan de volgende eisen voldoen:
- Mondelinge vaardigheden op niveau B2/3F
- Leesvaardigheid op niveau B2/3F
- Schriftelijke vaardigheden op niveau B1/2F
Deze niveaus corresponderen met de niveaus 2F en 3F van de Meijerink-norm, een bekende maatstaf binnen de opleidingssector. De taalnormen zijn bedoeld om te garanderen dat alle deelnemers voldoende in staat zijn tot begrijpen en toepassen van de inhouden van de training en het pedagogisch vakmanschap.
Inhoud en structuur van de Basistraining VVE
Duur en format
De volledige Basistraining VVE bestaat uit 12 bijeenkomsten van elk 4 uur, 5 coachingsbezoeken op de werkvloer, en een aantal contactmomenten via telefoon of e-mail. De totale duur van de training is minstens 9 maanden, met een maximum van 12 maanden. Dit format zorgt voor een balans tussen theoretische kennis en praktische toepassing, met aandacht voor het ontwikkelen van zowel persoonlijke als professionele vaardigheden.
Er is ook de mogelijkheid voor PM’ers die al gecertificeerd zijn voor Module 1 (6 bijeenkomsten) om Module 2 af te ronden. Module 2 bestaat uit 6 bijeenkomsten van 4 uur en 3 coachingsbezoeken op de werkvloer, met een totale duur van ongeveer 6 maanden.
Oefeningen en evaluatie
Tussen de trainingsbijeenkomsten oefenen de deelnemers in de praktijk aan de hand van praktijkopdrachten. Daarnaast houden zij een portfolio bij om hun leerproces te volgen. Tijdens de coachingsbezoeken op de werkvloer ontvangen de deelnemers persoonlijke feedback en ondersteuning bij het uitvoeren van hun opdrachten.
Na afronding van de training (Module 1 of Module 2) volgt een presentatie van het geleerde, waarna de cursisten een geldig VVE-certificaat ontvangen. Dit certificaat is een voorwaarde voor het werken in een VVE-groep die voldoet aan de eisen van de gemeente Amsterdam.
Locaties en trainers
Aanmelding en organisatie
De trainingen worden verzorgd door gekwalificeerde trainers van het Trainersnetwerk Amsterdam. De coördinatie van de trainingen ligt bij het coördinatiepunt Amsterdam, dat ook het centrale aanmeldingspunt is voor de Basistraining VVE. De trainingen vinden afwisselend plaats bij Het ABC, Dynamo en Studio Zeeburg.
Minimaal één training per kwartaal wordt georganiseerd, waardoor deelnemers de keuze hebben uit meerdere data. Voor degenen die de training op locatie of in een andere regio willen volgen, is het mogelijk om bij voldoende deelnemers een lokale variant van de training aan te bieden.
Kosten en annuleringsvoorwaarden
Tarieven
De deelnemersprijs voor de Basistraining VVE is € 2.345,=, vrijgesteld van BTW. Voor degenen die al Module 1 afgerond hebben, kost Module 2 € 1.300,=, ook vrijgesteld van BTW.
Deze tarieven zijn exclusief eventuele arrangementskosten, die bijvoorbeeld betrekking hebben op koffie, thee, lunch en locatiegebruik. Deze kosten zijn afhankelijk van de specifieke organisatie van de training en moeten apart worden geregeld.
Annuleringsvoorwaarden
Bij annulering zijn de volgende kosten van toepassing:
- Tot 4 weken voor aanvang van de training: administratiekosten van € 75,=
- Tussen 4 weken en 1 week voor aanvang: administratiekosten van € 150,=
- Vanaf 1 week voor aanvang: geen restitutie mogelijk, met uitzondering van de coachingskosten
Bij het afzeggen van een coachingsbezoek binnen 24 uur wordt een no-show bedrag berekend van € 105,=, en wordt een nieuwe afspraak gemaakt.
Nieuwe ontwikkelingen en aanpassingen
Aanpassing aan nieuwe eisen
In januari 2018 is de Doe meer met Bas-training aangepast aan de nieuwe VVE-eisen. Deze training bestaat uit 12 modules van 2,5 tot 3 uur, met extra aandacht voor praktische toepassing op de werkvloer. Na afronding ontvangen de cursisten een geldig VVE-certificaat, dat gelijkwaardig is aan de Basistraining VVE.
Deze aanpassing benadrukt de stijgende eisen aan de professionalisering van PM’ers en de behoefte aan duurzame leerprocessen. De training is bedoeld om PM’ers te begeleiden bij het ontwikkelen van een integrale pedagogische aanpak.
Samenwerking en standaardisering
Voor het ontwikkelen van basistrainingen zijn verschillende VVE-aanbieders betrokken. Zo hebben Cito, CED-Groep, De Activiteit en het Nederlands Jeugdinstituut samen een basistraining voor PM’ers in voorschoolse voorzieningen ontwikkeld. Deze samenwerking dient om kwaliteit en standaardisering te bevorderen in de opleiding van pedagogisch medewerkers.
Financiering en subsidies
Scholingsbudget gemeente Amsterdam
De gemeente Amsterdam stelt sinds 1 januari 2021 jaarlijks een scholingsbudget beschikbaar van maximaal € 5.000 per organisatie. Dit budget is bedoeld om de kwaliteit van VVE binnen de gemeente te bevorderen, met als doel om één nieuwe beroepskracht per jaar te bekostigen, inclusief de basistraining VVE en eventuele taaltoetsen.
Ouderbijdrage en financiering voor ouders
In gemeenten zoals Bloemendaal is een systeem van inkomensafhankelijke ouderbijdrage in werking. Voor ouders of verzorgers die niet in aanmerking komen voor KOT (Kinderopvangtoeslag), wordt een bijdrage berekend op basis van het verzamelinkomen van het voorgaande kalenderjaar. De bijdrage geldt voor de helft van de VVE-uren (8 per week). De hoogte van de bijdrage wordt bepaald met behulp van de VNG-adviestabel voor ouderbijdragen, en de betreffende documenten worden door de ouder of verzorger aangeleverd bij de gemeente.
Resultaten en doelen
Resultaatgerichte aanpak
Volgens de wet op het primair onderwijs moet de gemeente samen met VVE-aanbieders en schoolbesturen afspraken maken over gestelde doelen en resultaten. Het doel van deze resultaatafspraken is om te zorgen dat alle kinderen een goede basis hebben om te starten in groep 3 van de basisschool.
De vastgestelde doelen vormen de leidraad voor het bepalen van de gewenste resultaten. Deze worden jaarlijks geëvalueerd, zodat de kwaliteit en het effect van het VVE-aanbod op de lange termijn kan worden gemeten.
Convenant VVE
Naast individuele doelen per kind, wordt ook gewerkt aan organisatorische en pedagogische doelen. In het kader van een convenant VVE worden afspraken gemaakt over onder andere kwaliteitsborging, professionalisering, en coördinatie met de basisschool. Dit convenant vormt een belangrijk instrument voor de duurzame ontwikkeling van VVE.
Aanvullende opleidingen en verdieping
Verdieping in VVE
Naast de basistraining is er ook een verdiepende opleiding beschikbaar voor PM’ers die al gecertificeerd zijn. Deze opleiding behandelt thema’s als:
- Besluitvorming binnen de VVE
- Stemverhoudingen in modelreglementen
- Opbouw van agenda’s en notulen
- Financiële stukken zoals jaarrekening en begroting
- Sturen van vergaderingen
- Casseren van casuïstiek
Deze opleiding biedt de deelnemers de mogelijkheid om zich verder te ontwikkelen in het juridisch en administratief beheer van een VVE. Het nieuwe modelreglement wordt hierin uitgebreid besproken, met aandacht voor de jurisprudentie en praktijkgerichte casussen.
Communicatieve vaardigheden
Een belangrijk aspect van de opleiding is ook de versterking van communicatieve vaardigheden, zowel tijdens vergaderingen als in de samenwerking met verschillende partijen. Aan de hand van casusgesprekken en sparringen met docenten leren cursisten hoe ze effectief kunnen besluiten nemen, argumenten formuleren en partijen beïnvloeden.
Toekomstige ontwikkelingen
Evolutie van regelgeving
Het nieuwe modelreglement bevat een aantal innovatieve elementen die waarschijnlijk ook van toepassing zullen zijn op bestaande VVE’s. In de opleiding wordt hierop ingegaan, met aandacht voor de juridische en praktische implicaties.
Technologische ontwikkelingen
Hoewel er geen expliciete informatie over technologische ontwikkelingen in de bronnen staat, is het aannemelijk dat toekomstige trainingen ook digitale tools en methoden gaan bevatten, aangezien de wereld van onderwijs steeds meer digitaal wordt. Dit zou bijvoorbeeld kunnen betreffen het gebruik van digitale portfolios, virtuele coachings, of online communicatieplatforms.
Conclusie
De huidige basistrainingen voor VVE zijn gericht op het professionaliseren van pedagogisch medewerkers, met een sterke nadruk op praktijkgerichte toepassing, portfolioontwikkeling, en coaching op de werkvloer. De trainingen zijn zorgvuldig opgebouwd om te voldoen aan de eisen van de gemeente Amsterdam en het profiel jonge kind voorziening.
De doelgroep is duidelijk gedefinieerd, met toegangseisen op basis van functie en taalniveau. De trainingen worden verzorgd door een gekwalificeerd trainersnetwerk en zijn beschikbaar op verschillende locaties. De financiering wordt ondersteund door scholingsbudgetten van gemeenten, waardoor de kwaliteit van VVE kan worden gehandhaafd en uitgebreid.
De nieuwe eisen en aanpassingen, zoals de aangepaste Doe meer met Bas-training, tonen aan dat de VVE-sector zich blijft ontwikkelen, met als doel om jonge kinderen goed voor te bereiden op het basisonderwijs. Door middel van resultaatgerichte afspraken en convenanten, wordt er gewerkt aan een duurzame en kwalitatief hoogstaande voorziening.
Voor PM’ers is het belangrijk om zich bewust te zijn van de verplichtingen, kansen en ontwikkelingen in de VVE-sector. Door deel te nemen aan deze trainingen en zich verder te ontwikkelen, kunnen zij een waardevolle bijdrage leveren aan de pedagogische voorbereiding van jonge kinderen en het versterken van de VVE-sector als geheel.