Kees Oomen en de rol van VvE Belang in het beheer en verduurzaming van VvE’s

De rol van Verenigingen van Eigenaars (VvE’s) in Nederland is van groot belang voor het bewonen en beheren van appartementen. VvE’s zijn wettelijk verplicht en functioneren als collectieve eigenaarsorganisatie voor gemeenschappelijke delen van een woningbouwcomplex. De Stichting VvE Belang is een belangenbehartiger die al jarenlang werkt aan het verbeteren van het functioneren van VvE’s, met name op het gebied van verduurzaming, juridische kennis, en financiële haalbaarheid. Centraal in deze inspanningen staat Kees Oomen, Directeur Organisatie & Public Affairs bij VvE Belang. In dit artikel bespreken we de rol van VvE’s in de Nederlandse woningbouwsector, de uitdagingen die ze tegenwoordig ondervinden, en de rol die VvE Belang speelt in het ondersteunen van VvE’s in het beheer en verduurzaming van hun woningcomplexen.

De functie en wettelijke verplichting van VvE’s

In Nederland is het oprichten van een VvE wettelijk verplicht sinds 1972. Een VvE dient als juridisch en administratief kader om de gemeenschappelijke delen van een woningbouwcomplex – zoals trappenhuizen, liften, daken en gemeenschappelijke terreinen – te beheren. Deze vereniging is collectief van aard, en iedere eigenaar van een appartement binnen een woningbouwcomplex is wettelijk verplicht lid van de VvE. De VvE is verantwoordelijk voor het onderhoud en de financiële planning van deze gemeenschappelijke delen, en is ook betrokken bij beslissingen over renovatieprojecten, verduurzaming, en juridische kwesties.

Hoewel deze verplichting wettelijk vastgelegd staat, is er in de praktijk nog veel ruimte voor verbetering. Volgens Kees Oomen is er tot voor kort weinig structuur of deskundigheid beschikbaar voor VvE’s. In het verleden was er bijvoorbeeld geen centrale instantie waar VvE’s terecht konden voor advies of juridische ondersteuning. Daarom is Stichting VvE Belang in 1999 opgericht, in eerste instantie door Fred Schuurs, en later overgenomen door Kees Oomen. Sindsdien groeit de stichting uit tot een centrale speler in de Nederlandse woningbouwsector.

De rol van VvE Belang en Kees Oomen

VvE Belang behartigt de belangen van VvE’s en appartementseigenaars op verschillende vlakken, waaronder juridische kennis, juridische ondersteuning, energiebesparing, en verduurzaming. Kees Oomen, directeur Organisatie & Public Affairs van VvE Belang, speelt een centrale rol in het opstellen en behartigen van beleid dat beter functionerende VvE’s mogelijk maakt. Hij is niet alleen verantwoordelijk voor het communiceren van deze beleidslijnen naar externe partijen, maar ook voor het ondersteunen van VvE’s bij het uitvoeren van verduurzamingsprojecten.

Een voorbeeld van dit werk is de VvE Ellen in Assen, die koploper was in de verduurzaming van haar woningcomplex met een renovatie naar Nul op de Meter. Oomen was hierover gesprekspartner in het kennisprogramma van RENOVATIE 2020, waarin hij de uitdagingen van verduurzaming voor VvE’s besprak. Deze verduurzamingsmaatregelen zijn niet alleen juridisch belangrijk, maar ook cruciaal voor de duurzaamheid van de woningbouwsector als geheel.

Verduurzaming en juridische kennis

De wettelijke ontwikkelingen op het gebied van verduurzaming en energiebesparing zijn van groot belang voor VvE’s. In 2016 werd de Wet verbetering verenigingen van eigenaars aangenomen, wat meer ruimte gaf voor energiebesparing en duurzame verbouwingen. Deze wetsveranderingen bieden VvE’s de mogelijkheid om op juridisch verantwoorde wijze te investeren in energiebesparende maatregelen, zoals zonnepanelen, isolatie, en moderne verwarmingsinstallaties.

Oomen benadrukt echter dat het verduurzamen van woningcomplexen niet alleen een juridische kwestie is, maar ook financieel complex is. In veel gevallen is het namelijk nodig om extra geld beschikbaar te stellen voor de verduurzamingsprojecten. Dit kan bijvoorbeeld via subsidies van overheidsinstellingen of via leningen zoals die van het Nationaal Warmtefonds. Het voordeel van dergelijke financiering is dat de investeringen sneller uitgevoerd kunnen worden, en dat alle bewoners profiteren van lagere energiekosten.

Toch is er volgens Oomen nog veel werk aan de winkel. In het kader van juridische actualiteiten en verduurzaming houdt hij regelmatig presentaties en workshops voor VvE-besturen. Deze sessies richten zich niet alleen op juridische aspecten, maar ook op praktische kwesties zoals het opstellen van een Meerjaren Onderhoudsplan (MJOP), het bepalen van de verdeling van kosten, en het omgaan met eventuele woonproblemen zoals geluidsoverlast of het gebruik van gemeenschappelijke ruimtes.

Uitdagingen voor VvE’s

Ondanks de vooruitgang die is geboekt, zijn er nog steeds aanzienlijke uitdagingen voor VvE’s. Eén van de grootste problemen zijn de zogenaamde "kleine VvE’s". Volgens Oomen zijn deze VvE’s – die meestal uit slechts een paar appartementen bestaan – het grootste probleem in de toekomst. Kleine VvE’s hebben vaak weinig capaciteit voor professioneel beheer, en het is vaak moeilijker om een consensus te bereiken over verduurzamingsprojecten of onderhoudsmaatregelen.

Daarnaast is er ook het probleem van onderhoudsvergoedingen. Veel kleine VvE’s sparen niet genoeg op voor grote investeringen, wat leidt tot achterstanden in onderhoud. Volgens Oomen is dit een kwestie die niet alleen financieel, maar ook juridisch is. De VvE is verantwoordelijk voor het onderhoud van gemeenschappelijke delen, en als deze verantwoordelijkheid niet opgevolgd wordt, kunnen er rechtszaken volgen. In 2023 zijn bijvoorbeeld al 125 rechtszaken tussen buren ontstaan door meningsverschillen over verduurzaming, onderhoud, en gebruik van gemeenschappelijke delen.

De juridische complexiteit van VvE’s wordt verder verergert door het feit dat er geen regelgeving is voor VvE-beheerders. In tegenstelling tot bijvoorbeeld accountants of notariussen, zijn VvE-beheerders niet onderworpen aan een beroepscode of bevoegdheidswet. Dit betekent dat de kwaliteit van het beheer van een VvE sterk kan variëren, afhankelijk van de ervaring en betrokkenheid van de beheerder. Oomen benadrukt dat dit een kwestie is die serieus moet worden aangepakt, aangezien slecht beheer direct leidt tot slecht functionerende VvE’s.

De rol van VvE Belang in het ondersteunen van VvE’s

Als belangenbehartiger speelt VvE Belang een cruciale rol in het ondersteunen van VvE’s. De stichting biedt onder andere juridisch advies, juridische ondersteuning, en organisatorische trainingen voor VvE-besturen. In samenwerking met professionals zoals advocaten, ingenieurs en energieadviseurs helpt VvE Belang VvE’s om juridische en technische kwesties aan te pakken.

Een voorbeeld van dit werk is het zogenaamde VvE Zonnecoach-project, waarin VvE’s worden ondersteund bij de installatie van zonnepanelen. In deze context benadrukt Oomen de belangrijkheid van samenwerking tussen VvE’s, energiebedrijven, en overheidsinstellingen. Het succes van dergelijke projecten hangt vaak af van juridische en praktische overeenkomsten, zoals het wijzigen van een akte van splitsing of het afsluiten van een contract met een energieleverancier.

Daarnaast helpt VvE Belang VvE’s bij het opstellen van een MJOP, wat essentieel is voor het plannen van onderhoud en verduurzaming. Het MJOP is een juridisch bindend document dat de verdeling van kosten, de financiering van projecten, en de verantwoordelijkheden van bewoners en VvE-besturen vastlegt. Oomen benadrukt dat het opstellen van een goed MJOP niet alleen juridisch verantwoord is, maar ook essentieel voor de langdurige duurzaamheid van een woningcomplex.

De toekomst van VvE’s en VvE Belang

De rol van VvE’s en VvE Belang is van groot belang voor de toekomst van de Nederlandse woningbouwsector. Oomen benadrukt dat er nog veel verbetering mogelijk is op het gebied van juridisch ondersteuning, verduurzaming, en financiële planningsvaardigheden van VvE’s. In dit kader werkt VvE Belang aan een aantal juridische en praktische initiatieven, zoals het opstellen van een wetsvoorstel voor verduurzaming en het verbeteren van de financiering van VvE-projecten.

Een van de belangrijkste thema’s op de agenda van VvE Belang is de digitalisering van VvE-processen. Oomen benadrukt dat digitale tools en software essentieel zijn voor het moderniseren van VvE-beheer. Deze tools kunnen bijvoorbeeld worden gebruikt voor het beheren van VvE-bijdragen, het opstellen van MJOP’s, en het organiseren van vergaderingen en besluitvorming. Het gebruik van digitale middelen maakt het mogelijk voor VvE’s om efficiënter en transparanter te functioneren.

Conclusie

Kees Oomen en Stichting VvE Belang spelen een centrale rol in de ondersteuning van VvE’s in de Nederlandse woningbouwsector. Door middel van juridische kennis, praktische trainingen, en samenwerking met professionals en overheidsinstellingen helpt VvE Belang VvE’s om beter te functioneren, verduurzaming te realiseren, en het beheer van woningcomplexen te verbeteren. De uitdagingen die VvE’s tegenwoordig ondervinden – zoals kleine VvE’s, onderhoudsvergoedingen, en juridische complexiteit – zijn groot, maar de initiatieven van VvE Belang bieden hoop voor de toekomst.

Voor (potentiële) appartementseigenaren, investeerders, en professionals in de woningbouwsector is het belangrijk om bewust te zijn van de rol van VvE’s en de kansen die verduurzaming en juridische ondersteuning bieden. Door samen te werken met VvE Belang en andere organisaties kan het functioneren van VvE’s worden verbeterd, waardoor de Nederlandse woningbouwsector duurzamer, efficiënter, en juridisch verantwoord kan worden.