Een VvE (Vereniging van Eigenaren) is een wettelijk geregelde vereniging die ontstaat bij het splitsen van een bestaand perceel in meerdere onafhankelijke woningen. Het doel van deze vereniging is om het gezamenlijke eigendom en beheer van de gemeenschappelijke delen te regelen. In deze structuur speelt het bestuur een centrale rol, zowel als vertegenwoordiger van de VvE als uitvoerder van de besluiten genomen in de Algemene Ledenvergadering (ALV). Maar is het bestuur ook de hoogste beslisser binnen de VvE?
In dit artikel worden de juridische en functionele aspecten van het bestuur van een VvE besproken, met een nadruk op de rol van het bestuur in vergelijking met andere organen zoals de ALV en de beheerder. We zullen onder andere bepalen of het bestuur ooit de hoogste beslisser is binnen de VvE, op welke manier het bestuur benoemd wordt, wat zijn taken zijn en hoe het bestuur verantwoording aflegt. Daarnaast wordt ingegaan op de relatie tussen bestuur en beheerder, en op de juridische aansprakelijkheid van het bestuur in geval van fouten of overtredingen.
De rol van het bestuur binnen de VvE
Het bestuur van de VvE is een van de belangrijkste organen binnen deze vereniging. Het voert de dagelijkse zaken van de VvE en is verantwoordelijk voor het uitvoeren van de besluiten die zijn genomen tijdens de Algemene Ledenvergadering (ALV). Het bestuur kan bestaan uit één of meerdere personen, afhankelijk van wat in de splitsingsakte is bepaald. In oudere modelreglementen (zoals modelreglement 1973) werd het bestuur nog wel eens aangeduid als "administrateur", maar sinds 1 januari 1992 wordt standaard gesproken van het "bestuur".
Het bestuur is bevoegd om overeenkomsten af te sluiten met aannemers, loodgieters, schilders en andere partijen die betrokken zijn bij de onderhouds- en beheersactiviteiten van de gemeenschappelijke delen. Daarnaast legt het bestuur minimaal één keer per jaar rekening en verantwoording af aan de ALV. De bevoegdheden van het bestuur worden ontleend aan de splitsingsakte, het huishoudelijk reglement en de besluiten van de ALV.
Een belangrijk punt om te onthouden is dat het bestuur geen beleidsbepalende functie heeft. De hoogste beslissingen binnen de VvE worden genomen in de ALV. Het bestuur is daarentegen verantwoordelijk voor de uitvoering van die besluiten. Dit betekent dat het bestuur een uitvoerend karakter heeft, niet een besluitvormend karakter.
Bestuur versus beheerder
In veel VvE’s is het dagelijkse beheer en administratie niet langer in handen van het bestuur, maar is deze taak uitbesteed aan een professionele beheerder. In dat geval neemt de beheerder het dagelijks beheer op zich, terwijl het bestuur zich vooral richt op het controleren en toezicht houden op de activiteiten van de beheerder.
In deze situatie krijgt het bestuur dus een meer controleerende rol. Het bestuur kan bijvoorbeeld facturen accorderen, contracten en offertes beoordelen, en samen met de beheerder besluiten van de ALV uitwerken. Het bestuur kan ook signaleren wanneer er sprake is van overtredingen van de Akte of het Huishoudelijk Reglement.
Toch is het bestuur in deze context nog steeds verantwoordelijk voor het algemene beheer van de VvE. Het is namelijk de bevoegde partij om de beheerder aan te wijzen of te ontslaan, en het heeft het recht om de beheerder te beoordelen en bij te sturen. De beheerder is verplicht om in overleg te treden met het bestuur, en het bestuur kan besluiten om de beheerder te vervangen indien het niet voldoet aan de verwachtingen van de VvE.
Benoeming en ontslag van het bestuur
Het bestuur wordt benoemd door de Algemene Ledenvergadering (ALV). In de splitsingsakte wordt meestal bepaald hoeveel personen het bestuur moet bestaan uit, en of het uit een of meerdere personen moet bestaan. In oudere modelreglementen was het gebruikelijk dat het bestuur uit één persoon bestond, terwijl in de nieuwere modelreglementen het bestuur vaak bestaat uit een oneven aantal personen. Dit is vooral van belang bij stemverkiezingen en besluitvorming.
Het bestuur kan op elk moment worden ontslagen door de ALV, mits dit door de meeste stemmen wordt goedgekeurd. De splitsingsakte bevat vaak richtlijnen over de benoeming en ontslag van het bestuur, en de ALV kan hier eventueel aanvullende besluiten over nemen. Het ontslag van het bestuur is een serieuze stap, en wordt meestal ingeleid door een agendapunt in de ALV. Als het bestuur weigert dit agendapunt te plaatsen, is het mogelijk om een bijzondere ALV buiten het bestuur te beleggen, zoals vermeld in artikel 33 lid 4 van het Modelreglement 1992.
Juridische aansprakelijkheid van het bestuur
Hoewel het bestuur geen beleidsbepalende functie heeft, draagt het wel de eindverantwoordelijkheid voor alle beslissingen en activiteiten die binnen de VvE worden genomen. Dit betekent dat het bestuur hoofdelijk aansprakelijk is voor eventuele schade die de VvE als gevolg van fouten of overtredingen lijdt. In juridische termen betekent dit dat ieder bestuurslid persoonlijk aansprakelijk kan worden gehouden voor (financiële) schade die ontstaat door verkeerde beslissingen of nalatigheid.
De aansprakelijkheid van het bestuur is dus omvangrijk. Het bestuur moet daarom zorgvuldig omgaan met zijn bevoegdheden en zorg dragen dat alle besluiten en handelingen in lijn zijn met de Akte van Splitsing, het Huishoudelijk Reglement en de wettelijke regels. In geval van twijfel is het raadzaam om juridisch advies in te winnen, vooral bij grote investeringen of complexe juridische kwesties.
De relatie tussen bestuur en beheerder
In veel gevallen wordt het dagelijks beheer van de VvE uitbesteed aan een professionele beheerder. Deze beheerder is verantwoordelijk voor het dagelijks functioneren van de VvE, zoals het onderhoud van de gemeenschappelijke delen, de verwerking van klachten en het regelen van huurtoezicht. Het bestuur heeft in deze situatie een controleerende rol, en moet ervoor zorgen dat de beheerder adequaat functioneert.
De relatie tussen het bestuur en de beheerder is dus vaak een samenwerking. Het bestuur benoemt de beheerder en geeft richtlijnen voor het beheer. De beheerder werkt vervolgens op basis van deze richtlijnen en rapporteert regelmatig over de activiteiten en kosten. Het bestuur heeft het recht om de beheerder te vervangen indien deze niet voldoet aan de verwachtingen van de VvE. In dat geval moet dit besluit meestal worden genomen in de Algemene Ledenvergadering.
Juridische verschillen tussen oudere en nieuwere modelreglementen
Er zijn belangrijke juridische verschillen tussen oudere en nieuwere modelreglementen. In de oudere modelreglementen (zoals modelreglement 1973) werd het bestuur nog wel eens aangeduid als "administrateur". Deze term is echter sinds 1 januari 1992 niet meer gebruikelijk, en wordt vervangen door de term "bestuur". De verwarring ontstaat doordat de term "administrateur" vaak wordt geïnterpreteerd als een professionele VvE-beheerder, terwijl het in feite refereert naar het bestuur.
In de oudere modelreglementen had de administrateur (het bestuur) een ruimer takenpakket dan het huidige bestuur. De administrateur had namelijk niet alleen het bestuur van de VvE in handen, maar ook het administratief beheer. Het huidige bestuur beperkt zich meestal tot het bestuur van de VvE, terwijl het administratief beheer tegenwoordig vaak uitbesteed wordt aan een professionele beheerder. Toch kan het bestuur ook kiezen om zelf het administratief beheer te voeren, of de beheerder te benoemen tot bestuurder van de VvE.
De functie van het bestuur bij hoofd- en ondersplitsingen
Het bestuur van een hoofdsplitsing en een ondersplitsing kan ook verschillen in functie en bevoegdheden. In de hoofdsplitsing heeft het bestuur meestal een bredere reikwijdte, terwijl het bestuur van de ondersplitsing zich vooral richt op de onderhouds- en beheersactiviteiten van de eigen ondersplitsing. De relatie tussen de besturen van hoofd- en ondersplitsing kan ook variëren, afhankelijk van wat in de splitsingsakte is bepaald.
In sommige gevallen is de beheerder van de hoofdsplitsing ook beheerder van de ondersplitsing, terwijl in andere gevallen elk deel van de VvE een eigen beheerder heeft. Het bestuur van de hoofdsplitsing heeft vaak een grotere bevoegdheid in juridische en financiële aangelegenheden, terwijl het bestuur van de ondersplitsing zich meer richt op het dagelijks beheer en onderhoud van de gemeenschappelijke delen.
De Algemene Ledenvergadering als hoogste beslisorgaan
Hoewel het bestuur een centrale rol speelt in het dagelijks functioneren van de VvE, is het nooit de hoogste beslisser. De hoogste beslisser binnen de VvE is de Algemene Ledenvergadering (ALV). De ALV is een vergadering van alle eigenaars van de VvE, en wordt meestal één keer per jaar gehouden. Tijdens deze vergadering worden belangrijke besluiten genomen, zoals de begroting, de jaarrekening, de benoeming van het bestuur en eventuele wijzigingen in het huishoudelijk reglement.
De ALV heeft dus het laatste woord in alle belangrijke aangelegenheden van de VvE. Het bestuur is verantwoordelijk voor het uitvoeren van deze besluiten, maar kan geen eigen besluiten nemen die van betekenis zijn voor de VvE. Dit betekent dat het bestuur geen beleidsbepalende functie heeft, maar uitsluitend uitvoerend is.
In sommige gevallen kan het bestuur wel voorstellen doen of advies geven over bepaalde aangelegenheden, maar het uiteindelijke besluit moet altijd worden genomen in de ALV. Dit principe is van essentieel belang om te voorkomen dat het bestuur te veel macht verkrijgt binnen de VvE.
Verantwoording en transparantie
Het bestuur van de VvE is verplicht om minimaal één keer per jaar rekening en verantwoording af te leggen aan de ALV. Deze verantwoording omvat onder andere de jaarrekening, de begroting, de MJOP (Maandelijkse Jaarlijkse Onderhoudsprestatie) en eventuele wijzigingen in het huishoudelijk reglement. De ALV kan hierover vragen stellen, en eventueel besluiten nemen om het bestuur te vervangen of te aanpassen.
Daarnaast moet het bestuur ook regelmatig rapporteren over de activiteiten en kosten die zijn gemaakt, en moet het zorgen voor transparantie in de besluitvorming. In de praktijk betekent dit dat het bestuur regelmatig moet communiceren met de leden van de VvE, en ervoor zorgen dat de besluiten en activiteiten duidelijk en begrijpelijk zijn.
Conclusie
Het bestuur van de VvE speelt een centrale rol in het dagelijks functioneren van deze vereniging. Het is verantwoordelijk voor het uitvoeren van de besluiten die zijn genomen in de Algemene Ledenvergadering, en moet ervoor zorgen dat de VvE op een verantwoorde manier wordt beheerd. In veel gevallen wordt het dagelijks beheer uitbesteed aan een professionele beheerder, waardoor het bestuur een meer controleerende rol krijgt.
Hoewel het bestuur dus een belangrijke functie heeft binnen de VvE, is het nooit de hoogste beslisser. De Algemene Ledenvergadering is het hoogste orgaan binnen de VvE, en het bestuur is verplicht om de besluiten van deze vergadering uit te voeren. Daarnaast draagt het bestuur de eindverantwoordelijkheid voor alle beslissingen en activiteiten binnen de VvE, en is het hoofdelijk aansprakelijk voor eventuele schade die als gevolg van fouten of overtredingen ontstaat.
In de praktijk is het belangrijk dat het bestuur samenwerkt met de beheerder, en dat er een duidelijke taakverdeling is tussen deze twee partijen. Het bestuur moet ervoor zorgen dat de beheerder adequaat functioneert, en moet regelmatig rapporteren over de activiteiten en kosten van de VvE. Door deze verantwoording en transparantie te waarborgen, kan het bestuur ervoor zorgen dat de VvE op een verantwoorde manier wordt beheerd en dat de belangen van de leden worden behartigd.
Bronnen
- Bestuur van de VvE (modelreglement 1972 en 1973: Administrateur van de VvE)
- Het bestuur beheert de middelen van de VvE en draagt zorg voor de uitvoering van de besluiten van de vergadering van eigenaars
- Ontslag bestuurder, opzegging beheerovereenkomst
- Het verschil tussen de administrateur zoals bedoeld in MR 1973 en 1983 en het bestuur
- Feit of fabel: de meest gehoorde onwaarheden rondom de begrippen administrateur en bestuur
- De rechtsgebieden/vereniging-van-eigenaren/organen/bestuur