De Voor- en Vroegschoolse Educatie (VVE) speelt een essentiële rol in de vroege ontwikkeling van kinderen in de leeftijd van 2 tot 4 jaar. In Nederland is het gemeenten toegestaan om bijdragen te verstrekken aan de kosten van deze educatieve programma’s, en in sommige gevallen is er ook sprake van compensatie voor de eigen bijdrage die ouders normaal gesproken zouden moeten betalen. In dit artikel wordt een overzicht gegeven van de VVE-bijdrage, inclusief de aanvraagprocedures, voorgeschreven voorwaarden, financiële compensatie en administratieve verplichtingen, op basis van de relevante lokale regelgeving en beleidsregels zoals die gelden in de gemeenten Hof van Twente en West Maas en Waal.
Inleiding
De VVE-bijdrage is een financiële ondersteuning die gemeenten kunnen verstrekken aan kinderopvangorganisaties die VVE-programma’s uitvoeren. Deze bijdrage helpt dekken de kosten van registratie, inzet van personeel, opleidingen, en andere noodzakelijke activiteiten. De bijdrage is bedoeld voor peuters uit bepaalde doelgroepen, zoals kinderen van ouders met een laag opleidingsniveau, kinderen uit niet-Nederlandstalige gezinnen, of kinderen met een (taal)achterstand.
Daarnaast zijn er in sommige gemeenten beleidsregels opgesteld die compensatie bieden voor de eigen bijdrage die ouders normaal gesproken zouden moeten betalen. Deze compensatie richt zich op gezinnen met een inkomen tot 110% van de bijstandsnorm, zodat deze kinderen toch gelijke kansen krijgen op vroege ontwikkeling en voorbereiding op het basisonderwijs.
Doelgroep van de VVE-bijdrage
De VVE-bijdrage is gericht op specifieke doelgroepen, zoals beschreven in de regelgeving en beleidsregels van Hof van Twente en West Maas en Waal. Deze doelgroepen worden expliciet vastgesteld en moeten voldoen aan bepaalde criteria. Hieronder worden de drie hoofdcategorieën van doelgroepen verder toegelicht.
1. Peuters met ouders met een laag opleidingsniveau
Een peuter valt in deze categorie als beide ouders maximaal basisonderwijs of (voortgezet) speciaal onderwijs of het lager beroepsonderwijs hebben gevolgd. De VVE-bijdrage is bedoeld om deze kinderen te ondersteunen in hun vroege ontwikkeling, met name als het gaat om taalontwikkeling en sociale vaardigheden. De bijdrage helpt de organisatie om deze kinderen te begeleiden, bijvoorbeeld via extra aandacht van pedagogisch personeel.
2. Peuters in een niet-Nederlandse gezinssituatie
In deze categorie vallen peuters die overdag vooral in een taal- of culturele omgeving leven waarin een andere taal dan Nederlands gesproken wordt, of wanneer één of beide ouders geen vloeiend Nederlands spreken. Deze kinderen hebben vaak extra ondersteuning nodig om de Nederlandse taal en cultuur te leren, en de VVE-bijdrage helpt de kinderopvangorganisatie om deze kinderen adequaat te begeleiden.
3. Peuters met een (taal)achterstand
Deze categorie omvat peuters die een (taal)achterstand vertonen, maar waarbij de ouders geen laag opleidingsniveau hebben en het gezin Nederlandstalig is. Deze peuters hebben vaak extra aandacht nodig om hun taal- en communicatievaardigheden op gang te brengen. De VVE-bijdrage helpt de organisatie om deze kinderen te ondersteunen met gerichte interventies.
Aanvragen voor de VVE-bijdrage
De aanvraagprocedure voor de VVE-bijdrage is rechtstreeks gericht op de kinderopvangorganisatie, die namens de ouders de aanvraag indient bij de gemeente. De aanvraag moet voldoen aan een aantal formele eisen en voorwaarden, zoals omschreven in de regelgeving.
1. Aanvraagformulier
De gemeente stelt een standaard aanvraagformulier beschikbaar, dat door de kinderopvangorganisatie moet worden ingevuld en ingediend. Dit formulier is een essentieel onderdeel van de aanvraagprocedure en bevat gegevens over het kind, de ouders, en de VVE-activiteiten.
2. Tijdsindicatie
De aanvraag moet worden ingediend voor aanvang van de VVE-activiteiten, maar uiterlijk binnen vier weken na aanvang. Als de aanvraag later ingediend wordt, kan de VVE-bijdrage met terugwerkende kracht worden verleend, maar dan maximaal voor een periode van vier weken voorafgaand aan de aanvraagdatum.
3. Bewijs van doelgroepbehoren
De aanvraag moet worden vergezeld door een geldige indicatie van de GGD Jeugdgezondheidszorg (JGZ) of een orthopedagoog, die aangeeft dat het kind voldoet aan een van de drie genoemde doelgroepen. Deze indicatie is essentieel om de aanvraag te onderbouwen en heeft invloed op de toekenning van de VVE-bijdrage.
VVE-bijdrage en financiële ondersteuning
De VVE-bijdrage heeft een vaste hoogte, die jaarlijks kan worden bijgesteld met het gewogen gemiddelde indexpercentage zoals vastgesteld in de gemeenteraadsbegroting. De bijdrage wordt berekend op basis van het aantal VVE-peuters dat per 1 januari wordt aangeboden.
1. Bijdrage in 2020 en 2021
In 2020 en 2021 bedroeg de VVE-bijdrage €10,00 per uur. Deze bijdrage was bedoeld om de werkzaamheden rond VVE te ondersteunen, zoals registratie, overdracht van informatie, inzet van personeel, en communicatie met ouders.
2. Bijdrage vanaf 2022
Vanaf 1 januari 2022 werd de bijdrage jaarlijks verhoogd met het indexpercentage zoals vastgesteld door de gemeenteraad. Dit betekent dat de hoogte van de VVE-bijdrage jaarlijks verandert, afhankelijk van de officiële indexering. Deze wijziging zorgt ervoor dat de bijdrage in lijn blijft met de algemene inflatie en de daarmee gepaard gaande kostenstijgingen.
3. Bijdrage voor een pedagogisch beleidsmedewerker
Sinds 1 januari 2022 ontvangt het kinderdagverblijf ook een specifieke bijdrage voor een pedagogisch beleidsmedewerker, bedragend €350 per VVE-peuter per jaar. Deze bijdrage is bedoeld om de inzet van een extra pedagogisch professional te ondersteunen, met name bij kinderen die extra aandacht nodig hebben. Deze bijdrage wordt jaarlijks vastgesteld op basis van het aantal VVE-peuters dat op 1 januari wordt aangeboden.
Compensatie voor de eigen bijdrage
Naast de VVE-bijdrage in het kader van de werkzaamheden rond VVE, zijn er ook beleidsregels opgesteld die compensatie bieden voor de eigen bijdrage die ouders normaal gesproken zouden moeten betalen. Deze compensatie is van toepassing op gezinnen met een inkomen tot 110% van de bijstandsnorm.
1. Doelgroep voor de compensatie
De doelgroep voor deze compensatie bestaat uit gezinnen met een kind van 2,5 tot 4 jaar, dat deelneemt aan een VVE-programma, en waarvan het inkomen niet hoger is dan 110% van de geldende bijstandsnorm zoals die in de Participatiewet is vastgelegd. Deze compensatie helpt ouders om hun kind toch aan VVE te laten deelnemen, zonder dat ze een extra financiële belasting hoeven te dragen.
2. Aanvragen voor de compensatie
De aanvraag voor de compensatie wordt schriftelijk of digitaal ingediend, en moet worden gedaan met behulp van een aanvraagformulier dat door de gemeente is vastgesteld. De aanvraag kan gedurende het gehele jaar worden ingediend, en de gemeente is verplicht om binnen zes weken een besluit te nemen op de aanvraag.
Bij de aanvraag dient een bewijs van inschrijving of deelname aan VVE te worden ingediend. Daarnaast is er een bestedingsverplichting verbonden aan de compensatie, wat betekent dat het bedrag enkel gebruikt mag worden voor de eigen bijdrage aan VVE.
3. Verloop van recht
Het recht op compensatie vervalt als de deelname aan VVE wordt beëindigd. Dit mag niet later gebeuren dan op de leeftijd van 4 jaar, wat betekent dat kinderen in deze leeftijdscategorie in aanmerking komen voor de compensatie gedurende de volledige periode dat ze aan VVE deelnemen.
Aanvullende voorwaarden en verplichtingen
Zowel de kinderopvangorganisatie als de ouders zijn verplicht om aan een aantal aanvullende voorwaarden te voldoen, die van toepassing zijn op het VVE-programma en de administratie.
1. Afspraken met ouders
De kinderopvangorganisatie moet met de ouders afspraken maken over deelname aan ouderactiviteiten, zoals die zijn vastgelegd in het pedagogisch beleid. Deze activiteiten zijn bedoeld om ouders te betrekken bij de ontwikkeling van hun kind en het VVE-programma. Daarnaast wordt afgesproken dat het kind minstens 1 jaar ononderbroken aan VVE deelneemt, tenzij uit de herindicatie blijkt dat VVE niet langer nodig is.
2. Overdracht van gegevens
De ouders moeten instemmen met de overdracht van gegevens over hun kind aan de door hen gekozen basisschool. Deze overdracht is van belang voor de voorbereiding op het basisonderwijs, en helpt bij het opstellen van een persoonlijk leerplan voor het kind.
3. Administratie en rapportage
De kinderopvangorganisatie is verplicht om duidelijke administratie te voeren over de VVE-activiteiten. Deze administratie dient te worden overgedragen aan de gemeente bij aanvraag of indien dit nodig is voor controle. Daarnaast moet de organisatie actief deelnemen aan overleggen over VVE met de gemeente en externe partijen, zoals GGD Jeugdgezondheidszorg en schoolbesturen.
4. Melden van afwezigheid
De kinderopvangorganisatie moet de gemeente onverwijld informeren als een kind met VVE niet regelmatig aan het programma deelneemt (zogenaamde "no-show"). Ook moet de organisatie melden als een kind de VVE-activiteiten definitief beëindigt.
Bevoegdheden van het college
Het college van burgemeester en wethouders is bevoegd om een besluit te nemen over de aanvraag voor de VVE-bijdrage of de compensatie voor de eigen bijdrage. Het college heeft een maximumperiode van zes weken om een besluit te nemen na indiening van de aanvraag. Het besluit moet schriftelijk worden meegedeeld aan de kinderopvangorganisatie, die het vervolgens onverwijld aan de ouders moet doorgeven.
Het college kan in afwijking van de beleidsregel besluiten tot toekenning of afwijzing van een aanvraag als het oordeel van het college is dat dit kennelijk redelijk of onredelijk is. Deze hardheidsclausule biedt ruimte voor afweging in uitzonderingsgevallen.
Conclusie
De VVE-bijdrage en de eventuele compensatie voor de eigen bijdrage spelen een essentiële rol in de ondersteuning van kinderen in de leeftijd van 2 tot 4 jaar, met name in gezinnen die extra hulp nodig hebben. De regelgeving en beleidsregels in gemeenten zoals Hof van Twente en West Maas en Waal stellen duidelijke voorwaarden en procedures voor aanvragen, toekenning en administratie. Deze regels zijn bedoeld om zowel de kinderopvangorganisatie als de ouders te ondersteunen in het realiseren van gelijke kansen voor alle kinderen in de gemeente.
Door de VVE-bijdrage en compensatie wordt ervoor gezorgd dat kinderen uit bepaalde doelgroepen toch kunnen deelnemen aan VVE, ondanks eventuele financiële beperkingen. Dit draagt bij aan een betere voorbereiding op het basisonderwijs en een gelijkwaardige ontwikkeling van kinderen in de gemeente.